بررسی کارکردهای مختلف مدرسان دوره تیموری درخراسان بزرگ (به همراه تحلیل چند سنددرباره مدرسان دوره تیموری)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

2 استادیار، گروه تاریخ و تمدن ملل اسلامی، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

3 استادیار، گروه هنر اسلامی، مؤسسه آموزش عالی فردوس، مشهد، ایران

doi
10.22034/jgk.2022.308587.0
چکیده

در این مقاله به بررسی جایگاه و کارکرد مدرسان در خراسان بزرگ در دوره تیموری با محوریت هرات پرداخته می شود و با تعریف کارکردهای مختلف سیاسی، اجتماعی فرهنگی، مذهبی و علمی سعی خواهد شد تا جنبه های مختلف تأثیرگذاری سنجیده گردد. اهمیت این مقاله از آن روست که تا کنون به صورت مستقل به مسأله مدرسان به عنوان یکی از طبقات کارآمد که نقش مهمی در تحولات مختلف دوره تیموری در خراسان بزرگ داشته‌اند، پرداخته‌نشده‌است. روش پژوهش کتابخانه‌ای و آرشیوی است و تلاش شده تا با استفاده از اسناد، نسخ خطی و منابع دست اول تاریخی جنبه‌های مختلف موضوع بررسی گردد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که توجه تیموریان به مدرسه‌سازی خصوصاً در هرات باعث شد تا قشر مُدرس به عنوان یکی از طبقات اجتماعی نخبه و کارآمد مطرح گردد. حضور مدرسان در عرصه‌های مختلف اجتماعی، سیاسی، مذهبی و علمی بستر قدرت‌گیری و تأثیرگذاری آن‌ها را در تحولات مختلف فراهم نموده بود.