فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: انحراف خلاق به‌معنای سرپیچی و نافرمانی از دستورهای مدیران برای پیگیری ایده‌های جدید و خلاقانه است که می‌تواند نتایج مثبتی را برای سازمان به‌همراه داشته باشد. هدف پژوهش حاضر شناسایی و اولویت‌بندی پیشایندها و پسایندهای انحراف خلاق با استفاده از روش دلفی فازی است. روش‌شناسی: این پژوهش از نظر روش، نوعی پژوهش آمیخته است و از نظر  نوع استفاده، پژوهشی کاربردی و اکتشافی است. جامعه آماری پژوهش شامل اساتید رشته مدیریت و کارشناسان استانداری چهارمحال‌و بختیاری بود که 16 نفر از آنها بر اساس اصل کفایت و اشباع نظری و توسط نمونه‌گیری گلوله برفی انتخاب شدند. جهت گردآوری داده‌ها در بخش کیفی از مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و برای جمع‌آوری داده‌ها در بخش کمی از پرسشنامه دلفی استفاده شد. روایی ابزار گردآوری اطلاعات با روش روایی نظری و روایی محتوایی و پایایی آن با استفاده از روش درون‌کدگذار-میان‌کدگذار آزمون شد. برای سنجش روایی پرسشنامه، از روش اعتبار محتوا و برای سنجش پایایی از روش نرخ ناسازگاری استفاده شد. یافته‌ها: بر اساس تحلیل داده‌‌ها، مهم‌ترین عوامل از بین پیشایندهای انحراف خلاق به ترتیب شامل ضریب هوشی بالا، ریسک‌‌پذیر بودن، تفکر خلاق و مبهم بودن قوانین، عوامل انگیزشی، تسلط کارکنان بر قوانین و حمایت مدیریت بودند و از میان پسایندها، ایجاد عملکرد خلاقانه و افزایش قابلیت نوآوری، افزایش کارایی سازمانی، تسریع در اهداف سازمان و رفع برخی از مشکلات سازمانی جزء مهم‌ترین عوامل هستند. نتیجه‌گیری: انحراف خلاق، پیامدهای عملی مهمی برای سازمان دارد. مدیران با دادن حدی از فردگرایی و استقلال روانی به کارکنان می‌توانند انحراف خلاق و تلاش‌های خلاقانه را در میان کارکنان تشویق کنند.