دلالت­ سنجی واژه «البیان» در آیه­ "علمه البیان " بر نطق و تکلم انسان از نگاه مفسران فریقین

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشگاه قرآن و حدیث، دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران

2 استادیار گروه کلام، دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران

doi
10.22091/ptt.2021.6121.1857
چکیده

تاریخ دریافت: 29/10/1399   |   تاریخ پذیرش: 01/03/1400مفسران پنج دیدگاه عمده درباره مفهوم واژه­ "بیان " در آیه­ 4 سوره­ الرحمن دارند. عده­ای از مفسران، بیان را به معنای قدرت تکلم، برخی به معنای بیان کردن همه­چیز، گروهی به معنای اسامی اشیاء و جنبندگان، تعدادی به معنای قدرت تعقل و عده­ای هم به معنای قرآن کریم می­دانند. با توجه به اختلافات موجود در معنای بیان و نبود پژوهش مستقل در این زمینه، این مقاله با روش تحلیلی- توصیفی، معنای درست بیان را در این آیه واکاوی می‌کند. طبق بررسی­های صورت گرفته در این نوشتار، نظر کسانی که بیان را به معنای تکلم می‌دانند، جامع و دقیق­تر به نظر می‌رسد؛ زیرا اولین معنایی که در سیاق آیات نخستین سوره­ الرحمن از این واژه­ به ذهن متبادر می‌شود، معنای تکلم است و در آیه چهارم سوره ابراهیم، تبیین به زبان نسبت داده شده است. از سوی دیگر خداوند متعال، قرآن را بیانی برای مردم (بیانٌ للنّاس) می‌خواند و از آن­جایی که ماهیت قرآن در عصر نزول، جز ماهیت گفتاری و زبانی نبود، مشخص می‌شود که منظور از بیان، سخن گفتن است. از طرفی، معانی دیگری که مفسران برای بیان ذکر کرده‌اند، به نحوی به زبان و تکلم مرتبط هستند.کریمی، الف؛ اصلانی الوار، ف. (1400). دلالتسنجی واژه «البیان» در آیه "علمه البیان " بر نطق و تکلم انسان از نگاه مفسران فریقین، دوفصل‌نامۀ پژوهش‌های تفسیر تطبیقی. 7 (14)، 291-271. Doi: 10.22091/PTT.2021.6121.1857.