بررسی و رتبه بندی شاخص های کیفیت زندگی (مورد مطالعه: شهرستان های خراسان شمالی)
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران
2 دانشیار گروه جامعه شناسی و ارتباطات، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران.
3 دانشجوی دکتری، گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده علوم جغرافیایی، دانشگاه خوارزمی، تهران ، ایران
4 دانشجوی دکتری، گروه جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22034/jgk.2021.142488چکیده
افزایش شتابان جمعیت شهری، یکی از مشخصه های شهرنشینی در دهه های اخیر است، بهنحویکه یکی از مهمترین چالشهای کنونی جامعه، ارزیابی کیفیت زندگی است. کیفیت زندگی یکی از مهمترین مسائل پیشروی جهان و از مباحث اساسی در تکوین سیاستگذاری اجتماعی محسوب می شود. در ایران و نظام برنامه ریزی و مدیریت شهری آن به موضوع کیفیت زندگی توجه بسیار اندکی شده است. با توجه به این امر، لزوم سنجش کیفیت زندگی استان خراسان شمالی، جهت هدایت و برنامه ریزی دقیق در آینده ضروری است. بدینمنظور هدف اصلی از این پژوهش، ارزیابی و شناسایی کیفیت زندگی در استان مرزی خراسان شمالی و تعیین سطوح برخورداری شهرستانهای این استان به لحاظ برخورداری از شاخصهای کیفیت زندگی عینی است. روش پژوهش به لحاظ ماهیت موضوع، توصیفی-تحلیلی و ازلحاظ هدف، کاربردی است. تکنیک های مورد استفاده در این مقاله تکنیک وزندهی آنتروپی و مدل تصمیم گیری چند معیاره ویکور است. از تکنیک آنتروپی شانون برای تعیین وزن شاخصها و از تکنیک ویکور بهمنظور تعیین سلسلهمراتب کیفیت زندگی شهرستانهای هشتگانه استان مرزی خراسان شمالی استفاده گردید. نتایج حاصله بیانگر آن است که سطح کیفیت زندگی در شهرستانهای استان خراسان شمالی طبق ارزیابی شاخصهای منتخب بسیار ناعادلانه و نابرابر بوده است. یافته های تحقیق نشان می دهد که بین شهرستانهای این استان اختلاف فاحشی وجود دارد، بهطوریکه از مجموع 8 شهرستان، شهرستان بجنورد با امتیاز (0) در رتبه اول، شیروان با امتیاز (0.674) در رتبه دوم، اسفراین با امتیاز (0.737) در رتبه سوم، مانه و سملقان با امتیاز (0.892) در رتبه چهارم، جاجرم با امتیاز (0.933) در رتبه پنجم، فاروج با امتیاز (0.951) در رتبه ششم، راز و جرگلان با امتیاز (0.994) در مرتبه هفتم و شهرستان گرمه با امتیاز (1) در مرتبه هشتم قرار دارد.