بررسی تأثیر پایداری محیط زیست بازارمحور بر عملکرد صادراتی از طریق نقش میانجی منابع صادراتی سبز و استراتژی‌های بازاریابی صادراتی

نویسندگان

1 دانشیار اقتصاد، عضو هیئت علمی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری

2 کارشناسی ارشد مدیریت بازرگانی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.22034/qjimdo.2026.578777.1789
چکیده

زمینه و هدف: در سال‌های اخیر فشارهای محیطی، رقابت جهانی و الزامات نهادهای بین‌المللی موجب شده است بنگاه‌ها رویکردهای پایداری‌محور را در فعالیت‌های بازاریابی و صادراتی خود ادغام کنند. با این حال، هنوز شواهد کافی درباره چگونگی تأثیر پایداری محیط‌زیست بازارمحور بر عملکرد صادراتی وجود ندارد، به‌ویژه زمانی که نقش سازوکارهای داخلی شرکت همچون منابع صادراتی سبز و استراتژی‌های بازاریابی صادراتی در میان باشد. بر این اساسی، در این پژوهش به بررسی اثر پایداری محیط‌زیست بازارمحور بر عملکرد صادراتی بنگاه‌ها و تحلیل نقش میانجی منابع صادراتی سبز و استراتژی‌های بازاریابی صادراتی پرداخته می‌شود.روش‌شناسی: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری شامل ۵۵۰ نفر از مدیران و کارشناسان هلدینگ پما بود که از میان آن‌ها ۲۲۷ نفر با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه‌گیری طبقه‌ای متناسب انتخاب شدند. داده‌ها با پرسشنامه استاندارد برگرفته از مطالعه سیلوا و همکاران (۲۰۲۳) گردآوری و پس از تأیید روایی و پایایی، با مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شد.یافته‌ها: نتایج نشان داد پایداری محیط‌زیست بازارمحور به‌صورت مستقیم بر عملکرد صادراتی اثر ندارد، بلکه این اثر از طریق متغیرهای میانجی اعمال می‌شود. این پایداری موجب تقویت منابع و قابلیت‌های صادراتی سبز شده و این عوامل بر استراتژی‌های بازاریابی صادراتی پایدار اثر می‌گذارند. همچنین، استراتژی‌های بازاریابی پایدار عملکرد صادراتی را بهبود می‌بخشند و منابع صادراتی سبز نیز بر قابلیت‌های صادراتی سبز تأثیر مثبت و معناداری دارند. نتیجه‌گیری: پایداری محیط‌زیست بازارمحور یک جهت‌گیری راهبردی مهم برای توسعه منابع و قابلیت‌های سبز است. موفقیت صادراتی تنها با داشتن منابع سبز حاصل نمی‌شود، بلکه این منابع باید از طریق قابلیت‌های سازمانی به راهبردهای بازاریابی پایدار تبدیل شوند. بنابراین، سرمایه‌گذاری در بازاریابی پایدار می‌تواند عملکرد صادراتی را به‌ویژه در صنایع آلاینده بهبود دهد.کلیدواژه‌ها: پایداری محیط زیست بازارمحور، منابع صادراتی سبز، استراتژی‌های بازاریابی، عملکرد صادراتی.