تحلیل جنگ اقتصادی میان جمهوری اسلامی ایران، آمریکا و چین مبتنی بر نظریه بازی‌ها

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه عالی دفاع ملی

2 کارشناسی ارشد، سیستم‌های اقتصادی اجتماعی، دانشکده مهندسی صنایع، علم و صنعت ایران، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی گرایش خط مشی گذاری عمومی دانشگاه علامه طباطبایی ایران، تهران، ایران

doi
چکیده

در جهان پیچیده و پویای امروز، پیش‌بینی تأثیرات بلندمدت سیاست‌ها، به‌ویژه در حوزه‌های دفاعی و امنیتی، به دلیل حجم بالای رخدادهای جهانی با چالش‌های جدی مواجه است. این پژوهش با تمرکز بر جنگ اقتصادی سه‌جانبه میان جمهوری اسلامی ایران، ایالات متحده آمریکا و چین، از چارچوب نظریه بازی‌های همکارانه برای تحلیل راهبردهای بهینه استفاده می‌کند. در این مدل، قدرت ملی هر کشور به عنوان تابعی از پنج مؤلفه کلیدی (اقتصادی، نظامی، هسته‌ای، دیپلماسی و ژئوپولیتیک) تعریف شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که توافق سه‌جانبه پایدارترین راهبرد است، شامل بازگشت ایالات متحده آمریکا به تعهدات خود در چارچوب برجام، لغو تحریم‌ها علیه ایران و چین، و تداوم همکاری چین با ایران در پروژه‌های راهبردی مانند ابتکار کمربند و جاده، در چارچوب قوانین تجارت جهانی. این راهبرد نه تنها تنش‌های بین‌المللی را کاهش می‌دهد، بلکه با تقویت مؤلفه‌های قدرت ملی ایران، جایگاه آن را در معادلات منطقه‌ای و جهانی ارتقا می‌بخشد. پژوهش حاضر تأکید دارد که همکاری مبتنی بر منافع متقابل و تعادل راهبردی، تنها مسیر دستیابی به ثبات پایدار و کاهش هزینه‌های اقتصادی و امنیتی برای همه طرفین است.