فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در دین زردشتی ایزدان و امشاسپندان، بزرگترین کارگزاران اورمزدند و در هر سه مرحلۀ آفرینش، نگهداشت و پایان کار جهان تکالیفی بر عهده دارند. در این دین، انسان که تنها آفریدۀ برخوردار از آگاهی و اختیار است، باید با انتخاب آگاهانه جبهۀ اورمزد و نیکی‌ را بیفزاید. اندرزنامه‌های زردشتی متونی حکمی مبتنی بر اصول باورهای مزدیسنی‌اند که راه و روش زیست درست و رستگاری را به انسان نشان می‌دهند. با این وصف توقع می‌رود به ارتباط میان این دو رکن اساسی در اندرزنامه‌‌‌ها توجه شده باشد. در این مقاله در جستجوی پاسخگویی به این پرسش برآمده‌ایم که میان ایزدان و انسان در این متون چگونه ارتباطی برقرار است و ابعاد آن چیست. با جستجو در متن ‌اندرزنامه‌های فارسی میانۀ زردشتی برشمرده‌شده در تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام ، استخراج مضامین مرتبط با موضوع موردنظر و تحلیل آن، آشکار شد که میان ایزدان و انسان ارتباطی معنادار و دوسویه برقرار است. برای انسان نسبت به ایزدان تکالیفی مقرر شده و در مقابل، از سوی ایزدان به انسان برکات و حمایت‌هایی می‌رسد. بدینسان، انسان به یزش و نیایش ایزدان، دوستی و یگانگی با آنان، تسلیم و رضا در برابر آنان و توسل و توکل به آنان توصیه شده‌است. در مقابل، ایزدان در دو ساحت انفسی و آفاقی برکاتی خواهند بخشید و مردمان را از حمایت‌هایی بهره‌مند خواهندکرد. بدین‌ترتیب انسان و ایزدان در ارتباطی دوسویه با افزایش نیکی‌ها و تقویت جبهۀ نیکی ‌به پیشبرد هدف اورمزد از آفرینش گیتی یاری می‌رسانند.