فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

برنج یکی از مهم‏ترین دانه‌های خوراکی جهان است. فرآیند تبدیل یکی از مهم‌ترین مراحل فرآوری شلتوک برنج می‌باشد که بر کمیت و کیفیت تولید آن اثر دارد. رقم چمپا از مهم‌ترین ارقام برنج مناطق جنوب غرب ایران بوده که علی‌رغم طعم و عطر مطبوع، کیفیت تبدیل پایینی دارد. این تحقیق به منظور بررسی افزایش کیفیت تبدیل دانه برنج محلی رقم چمپا توسط عملیات پارابویلینگ (نیم‏پزکردن) انجام شد. تیمارهای عملیات پارابویلینگ شامل سه دمای خیساندن شلتوک (35، 55 و 75 درجه‌سانتی‌گراد) و دو زمان بخاردهی (15 و 25 دقیقه) در دمای بخار 110 درجه سانتی‌گراد بودند. این پژوهش در سه تکرار و در آزمایشی به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی اجرا شد. میزان شکستگی دانه در نمونه‌های شاهد (عدم پارابویلینگ) 38/19% به‌دست آمد. کم‌ترین میزان شکستگی دانه (03/4%) را تیمارپارابویلینگ (دمای خیساندن 55 درجه و زمان بخاردهی 25 دقیقه) به خود اختصاص داد. عملیات پارابویلینگ باعث افزایش راندمان تبدیل و کاهش مواد ازدست رفته گردید. بیش‌ترین راندمان تبدیل (11/67%) در دمای خیساندن 55 درجه و زمان بخاردهی 25 و کم‌ترین مقدار مواد جامد ازدست رفته (74/1%) در دمای خیساندن 75 درجه و زمان بخاردهی 25 دقیقه به‌دست آمد. بیش‌ترین نسبت طول به عرض (46/2) و بالاترین درجه سفیدی (54/76 %) در نمونه‏های عدم پارابویلینگ حاصل شد. در پارامتر جذب آب تفاوت معنی‌داری بین تیمارهای پارابویلینگ و عدم پارابویلینگ وجود نداشت.