فعالیت معاملاتی سرمایه‌گذاران: جنبه رفتاری و نتایج تجربی

نویسندگان

1 استادیار، دانشگاه شهید بهشتی (نویسنده مسئول).

2 کارشناس ارشد مدیریت مالی، دانشگاه غیرانتفاعی ارشاد دماوند

doi
چکیده

علوم رفتاری در حوزه مالی و سرمایه‌گذاری مبحث جدیدی است که اخیراً در علوم سرمایه‌گذاری و مالی مطرح ‌شده است. مالی رفتاری به‌عنوان کاربرد روان­شناسی در علوم مالی تعریف می‌شود. پژوهش حاضر اقدام به تقسیم سرمایه‌گذاران به دو گروه حرفه‌ای و غیرحرفه‌ای با توجه به تخصص شغلی و حرفه‌ای افراد در بازار سهام می­کند. در ادامه، مبادرت به تقسیم سرمایه‌گذاران (حرفه‌ای و غیرحرفه‌ای) به سه سطح متفاوت بر اساس سوگیری‌های رفتاری و ویژگی‌های شخصیتی‌ آنها می‌نماید. در این پژوهش، به چهار سوگیری پرداخته ‌شده است: فرا اعتمادی، تحمل ریسک، خود دیده‌بانی و تأثیرات اجتماعی. با اتخاذ این رویکرد، تجزیه‌وتحلیل گروهی از داده‌ها که نماینده 320 سرمایه‌گذار در بورس اوراق بهادار تهران بود دو گروه اصلی حرفه‌ای و غیرحرفه‌ای و همچنین سه سطح از سرمایه‌گذاران شناسایی شدند. سرمایه‌گذاران سطح بالا(درجه بالایی در چهار سوگیری از فرا اعتمادی، تحمل ریسک، خود دیده‌بانی و تأثیرات اجتماعی)، سرمایه‌گذاران سطح پایین (درجه کمی در چهار سوگیری از فرا اعتمادی، تحمل ریسک، خود دیده‌بانی و تأثیرات اجتماعی سرمایه‌گذاران سطح متوسط که بین دو سطح بالا و پایین قرار می‌گیرد؛ سپس، به بررسی این موضوع پرداخته شد که آیا این سوگیری‌ها و ویژگی‌ها بر رفتار معاملاتی سرمایه‌گذاران (حجم معاملات، فراوانی معاملات و عملکرد معاملاتی ) حرفه­ای و غیرحرفه­ای تأثیر می‌گذارد یا خیر. عمده دستیابی این تحقیق نشان داد که بین حجم معاملات، دفعات معاملات و عملکرد معاملاتی افراد حرفه‌ای و غیرحرفه‌ای تفاوت معنا‌دار وجود دارد و همچنین عمده افراد حرفه­ای در سطح بالا (چهار سوگیری نامبرده در سطح بالا) و افراد غیرحرفه‌ای در سطح پایین (چهار سوگیری نامبرده در سطح پایین) قرار گرفتند