نسبت‌سنجی قدرت و حقیقت در ضرب‌المثل‌های کُردی بر اساس نظریة فوکو

نویسندگان

1 استادیار گروه زبان وادبیات فارسی، واحد کرمانشاه، دانشگاه آزاداسلامی، کرمانشاه،ایران

2 دکتری زبان و ادبیات فارسی

doi
10.22103/jis.2022.17732.2185
چکیده

فولکلور اقوام گوناگون، مجموعه‌ای غنی از مواریث ذوقی و اندیشگانی ایشان است که جنبه‌های مختلف بافت‌های فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و اقتصادی آن قوم را بازتاب می‌دهد و نمودهای گوناگون قدرت حاکم را تبیین می‌کند. در مناطق کردنشین، ارکانی همچون خان، آقا، ارباب، شیخ و گاه روحانی نمودهای مختلف اهرم‌های قدرت بوده که کوشیده‌اند حقیقت را در راستای تثبیت و تقویت قدرت خویش در ادبیات عامه بازآفرینی کنند و بدین سان حافظة تاریخی قوم کرد را رقم بزنند. هدف پژوهش حاضر تبیین «نسبت قدرت و حقیقت» فوکویی در گفتمان مثل‌های عامه و محلی است تا پاسخی به این پرسش باشد که مراجع قدرت، باورهای حاکم بر زندگی عامۀ مردم را با چه معیار و تا چه میزانی توجیه کرده‌اند؟ کاوش در باورها و اندیشه‌های نهفته در مثل‌های عامه و محلی کرد، نشان می‌دهد که متابعت و انقیاد از اهرم‌های قدرت به گونه‌ای در اذهان مردم متمکن شده که این نهادها را همانا رژیم‌های حقیقی پنداشته‌اند که چاره‌جویی در برابر آنها بی‌ثمر است.

کلیدواژه‌ها