پیامدهای سیاسی جدایی هرات بر منطقه خراسـان در عصر قاجـار
نویسندگان
1 دانشیار و عضو هیئت علمی گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد
2 کارشناس ارشد تاریخ ایران اسلامی، دانشگاه فردوسی مشهد (نویسنده مسئول rahimjavan66@gmail.co
3 دانشیار و عضو هیئت علمی گروه تاریخ دانشگاه فردوسی مشهد
doi
چکیده
ازجمله موضوعات حائز اهمیت در تاریخ معاصر ایران، تأثیر جدایی هرات بهواسطه قرارداد صلح پاریس (1273ق/ 1857م) بر اوضاع سیاسی منطقه خراسان طی چند دهه بعد از آن محسوب میگردد. بر این اساس پژوهش حاضر تلاش دارد تا با استفاده از روش پژوهشهای تاریخی و بر اساس اسناد و مدارک و شواهد تاریخی، به این پرسش پاسخ دهد که جدایی هرات از نگاه سیاسی چه اثراتی بر منطقه خراسان داشته است؟ یافتههای پژوهش باوجود کمبود منابع در این زمینه و مبتنی بر نگاه جزئینگر و با رویکردی توصیفی-تحلیلی، حاکی از آن است که مهمترین تأثیر، تاخت و تاز ترکمنها به خراسان و ایجاد ناامنی در آن منطقه بود که در پی آن قسمتهای مختلف خراسان مبدل به عرصه غارت ترکمانان شد و امنیت و آرامش آن سلب گردید. همچنین نقش جدایی هرات بر مرزبندی جنوب خراسان و تأثیر انعقاد معاهده صلح پاریس بر انعقاد معاهده آخال بهعنوان دیگر پیامدهای سیاسی جدایی هرات بر منطقه خراسان محسوب میگردد که در این پژوهش مورد واکاوی قرار گرفته است.