نقش فضای مجازی در حکمرانی ملی ج.ا.ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت راهبردی فضای سایبر گرایش مدیریت سایبری، دانشکده امنیت ملی، دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی

2 . دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی صنایع گرایش سیستم‌های کلان، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه علم و صنعت ایران.

doi
چکیده

در سال‌های اولیه ورود اینترنت به کشور، کارکرد‌های مختلف این فناوری حتی در میان جامعه دانشگاهی نیز شناخته‌شده نبود. از‌این‌‌رو برخوردی انفعالی با اینترنت صورت می‌گرفت و به‌صورت پیش‌فرض از آن به‌عنوان فناوری تهدیدآمیز یاد می‌شد. اکنون با اینکه عمر نسبتا کوتاهی از ورود اینترنت و توسعه آن سپری شده ‌است، گسترش روزافزون و شکل‌گیری فضای‌ مجازی و آمیخته‌شدن آن با زندگی افراد در تمام ابعاد و وجوه، ماهیت دوگانه (تهدید و فرصت) این فناوری پررنگ‌تر شده و بهره‌مندی از جنبه‌های فرصت‌زایی آن بیش از پیش خودنمایی می‌‌کند. هدف اصلی این تحقیق تبیین نقش سیاسی، اقتصادی، فرهنگی-اجتماعی و امنیتی فضای مجازی در حکمرانی ملی ج.ا.ایران است. مولفه‌های مذکور برگرفته از مطالعات صورت گرفته در این حوزه و مدل‌های مرجعی نظیر PESTEL بوده‌است، در تحقیق حاضر نگارنده با اطلاع از نقش و تاثیر فناورانه فضای مجازی بر مولفه‌های سیاست، اقتصاد، فرهنگ و اجتماع و با تاکید بر اهمیت مقوله امنیت، این چهار مولفه را به عنوان مولفه‌های اصلی و تاثیرپذیر از فضای مجازی در حکمرانی کشور دانسته‌است. این پژوهش از نوع زمینه‌ای-کاربردی بوده و به روش زمینه‌ای-موردی انجام گردیده ‌است. جامعه آماری 37 نفر از نخبگان با جایگاه مدیریتی که حداقل دارای مدرک تحصیلی فوق لیسانس هستند. روش جمع‌آوری اطلاعات میدانی و کتابخانه‌ای بوده و یافته‌ها با استفاده از روش نرم افزار SPSS تحلیل شده ‌است. نتایج تحقیق بیانگر آن است که فضای مجازی دارای 9 کارکرد سیاسی، 10 کارکرد اقتصادی، 9 کارکرد فرهنگی-اجتماعی و 9 کارکرد امنیتی است.