نقش علامه محمّد قزوینی در شکل گیری ایرانشناسی ملی
نویسندگان
1 استادیار گروه ایرانشناسی، دانشگاه ولی عصر (عج) رفسنجان
doi
10.22103/jis.2022.18385.2235چکیده
محمّد قزوینی از اولین کسانی است که به دلیل همنشینی با ایرانشناسان و شرقشناسان شناختی کافی و اصولی از علم ایرانشناسی به دست آورد. در ادامه راه، پی برد که ایرانشناسی باید به دست ایرانیان انجام شود. برای دستیابی به چنین هدفی علاوه بر روشن نمودن ماهیت ایرانشناسی غربی، پژوهشگران ایرانی را ترغیب نمود که خودشان وارد حیطه ایرانشناسی شوند.این پژوهش بر اساس روش جمعآوری اطلاعات از کتابخانه ها و مراکز آرشیوی و با روش توصیفی- تحلیلی، بر آن است که به شرح مهمترین فعالیتهای علمی قزوینی در اروپا و ایران و نقش او در شکلگیری ایرانشناسی ملی بپردازد. اِشراف او بر تاریخ، فرهنگ و ادبیات ایران سبب تألیف و تحقیق و تصحیح آثار ارجمندی شد که میتوان از وی به عنوان اولین ایرانشناس ملی یاد کرد. چگونگی ارتباط قزوینی با بزرگترین شرقشناسان و ایرانشناسان، بررسی متون به روش انتقادی، چگونگی روش تصحیح متون، نسخهشناسی، تلاش جهت تهیۀ عکس از نسخههای مهم و نادر مربوط به تاریخ و فرهنگ ایران زمین در کتابخانههای شرق و غرب، بررسی مقدمهنویسی و تعلیقه نویسی بر متون، پژوهش در منابع اولیه اسلامی و رجالشناسی از مهمترین مؤلفه هایی هستند که در این مقاله مورد بررسی میگیرند. در نتیجه فعالیتهای قزوینی زمینه های شکلگیری ایرانشناسی در ایران به وجود میآید و ایرانیان بسیاری به علم ایرانشناسی تمایل پیدا میکنند.