تحلیل و ارزیابی روش شناختی مدل اجتهادی /تجربی در تولید علوم انسانی اسلامی

نویسندگان

1 مدیر موسسه آموزش عالی حوزوی کرج

doi
10.30471/mssh.2019.1677
چکیده

تولید علم دینی یکی از مهم‏ترین مؤلفه‏های نرم افزاری تمدن نوین اسلامی در گام نخست در گرو ارائه نظریه و مدلی منطقی و نظامند بر پایه روش‌شناسی اسلامی در تبیین علم اسلامی است. مدل اجتهادی-تجربی یکی از مدل‌های ممکن در مسیر تولید علم دینی است، که مبتنی بر یک چارچوب نظری و بر اساس روش‌شناسی اجتهادی و با التزام به داوری تجربی گزاره‏ ها، با بهره‌گیری از متون دینی به تولید علوم دینی اقدام می‌کند.       این پژوهش  با اذعان به ضرورت معرفتی- فرهنگی و اخلاقی تولید علم دینی کوشیده است به روش توصیفی ـ تحلیلی به بررسی مدل اجتهادی- تجربی بپردازد تا در سایه ارزیابی روش‌شناختی این مدل‌ زمینه را برای رسیدن به مدلی کارآمد برپایه روش‌شناسی اسلامی فراهم نماید. تبیین مراحل نظریه‏پردازی، حل مشکل گزاره‏پردازی، تلاش برای تفاهم و رقابت با پارادایم‏های رقیب، توجه به ابعاد مختلف تولید علم از مهم‏ترین وجوه امتیاز این دیدگاه و ابهام در تلفیق پارادایم‏ها، اشکال در تفکیک و سطح بندی علم، ابهام در علم بودن بخش فراتجربی و ابهام در استفاده از گزاره‏های انشایی و...از مهم‏ترین وجوه محدویت‏های این مدل است