تحلیل ساختاری اکوسیستم ملی نوآوری: بهره برداری از داده های جهانی برای سیاست گذاری ایرانی
نویسندگان
1 دانشیار مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی، تهران، ایران
2 استادیار، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران
doi
10.22034/qjimdo.2020.207905.1221چکیده
زمینه و هدف: الگوهای سیستم ملی نوآوری عمدتاً به زیستبوم نوآوری بیتوجه هستند. از این رو نمیتوانند چرایی رونق یا کسادی نوآوری در بین کشورها را بهخوبی تبیین کنند. این مقاله به تبیین نقش زیستبوم نوآوری در رونق و کسادی نوآوری در چارچوب الگوی اکوسیستم ملی نوآوری میپردازد. روششناسی: این پژوهش از نظر نوع استفاده، کاربردی و از نظر هدف، پژوهشی توصیفی است که در آن از دادههای پنل کشوری (دادههای 137 کشور جهان در سه سال متوالی)، تکنیک مدلسازی معادلات ساختاری و نرم افزار اسمارت پی آل اس استفاده شد. یافتهها: تحلیلهای تجربی نشان داد که مؤلفههای متنوع زیستبوم نوآوری در پرورش و رونق نوآوری نقشی اساسی دارند. فناوری اطلاعات، آموزش دانشگاهی، پژوهش دانشگاهی و تعاملات نوآورانه مؤلفههای پایه اکوسیستم ملی نوآوری هستند. کمیت، کیفیت و ظرفیت این مؤلفهها، میزان خلاقیت، ظرفیت باروی، میزان پویایی و سطح چالاکی اکوسیستم ملی نوآوری را تعیین میکنند. کمیت و کیفیت کارآفرینی، میزان دسترسی به اعتبارات مالی، کمیت و کیفیت زیرساختهای فیزیکی و میزان سرمایهگذاریهای مالی و فیزیکی توسط کارآفرینان، دولت و بنگاهها به پرورش، رونق و گسترش نوآوری کمک میکنند. این مؤلفهها علاوه بر تولید دانش در داخل زیستبوم و جذب دانش از خارج زیست بوم، به تجاریسازی دانش جدید کمک میکنند. نفوذ و اشاعه دانش در زیستبوم و پایداری اکولوژیک از پیامدهای اصلی اکوسیستم ملی نوآوری هستند. نتیجهگیری: دولت برای پرورش اکوسیستم ملی نوآوری در ایران و رونق بخشیدن به میزان خلاقیت و نوآوری ابتدا باید مؤلفههای زیستبوم نوآوری (مانند محیط یادگیری، سیاسی، حقوقی و کسب و کار) را اصلاح کند.