شناسایی شایستگی های رهبریِ استراتژیک با رویکرد رضایت ذینفعان سازمان در صنعت حمل و نقل هوایی ایران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدیریت دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 استادیار گروه مدیریت منابع انسانی و رفتارسازمانی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

3 استاد گروه مدیریت دولتی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

4 استادیار گروه مدیریت صنعتی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

doi
10.22034/qjimdo.2020.104125
چکیده

چکیده زمینه و هدف: مسئولیت کلی هر سازمان بر عهده رهبران استراتژیک است و عملکرد سازمانی متأثر از انتخاب‌های استراتژیک،  بازتاب عمل و رویکرد مدیران ارشد آن است. پویایی کنونی فضای کسب‌وکار و پیشرفت فن‌آوری، سازمان‌ها را در تقابل با گروه‌های مختلف ذینفع قرار داده است که خواسته‌های متعارض و واگرایی دارند. از این رو پژوهش حاضر با هدف شناسایی توانمندی‌های مورد نیاز رهبران استراتژیک برای جلب رضایت ذینفعان مختلف سازمانی در شرکت‌های هواپیمایی ایرانی انجام شد. روش‌شناسی: این پژوهش به لحاظ جهت‌گیری در زمرۀ پژوهش‌های توسعه­ای قرار دارد و با استفاده از روش کیفی تحلیل تم بر روی داده های حاصل از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته 17 نفر از رهبران استراتژیک شرکت‌های هواپیمایی (مدیرعامل، اعضای هیئت‌مدیره و مدیران ارشد اجرایی) انجام شد. برای نمونه‌گیری از روش‌ هدفمند قضاوتی و جهت تحلیل داده‌ها از نرم‌افزار QSR Nvivo استفاده شد.  پایایی کدگذاری مصاحبه‌ها با استفاده از روش درصد توافق درون موضوعی تایید شد. یافته‌ها: در نتیجه تحلیل داده‌های پژوهش، 4 تم اصلی شامل ویژگی‌ها و مهارت‌های بنیادینِ رهبری در جایگاه استراتژیک، ویژگی‌های فردی، مهارت‌های رفتاریِ بین فردی، مهارت‌های مدیریتی، 24 تم فرعی و 60 مفهوم برای رهبری استراتژیک با رویکرد ذینفعان شناسایی شدند. نتیجه‌گیری: الگوی چهار وجهی رهبریِ استراتژیکِ ذینفع‌محور در راستای توفیق تیم مدیریت ارشد سازمان‌ها برای جلب رضایت ذینفعان مختلف ارائه شد. الگوی مذکور را می‌توان به عنوان مبنایی برای انتخاب و آموزش مدیران استراتژیک شرکت‌های هواپیمایی به کار گرفت.