فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بلشویک­ ها پس از پیروزی در انقلاب اکتبر 1917م در روسیه، جانشین تزارها شدند و اداره قلمرو تحت حاکمیتِ آن­ها، از جمله آسیای مرکزی، را بر عهده گرفتند. جانشینان کمونیستِ تزارها، خیلی زود، مبارزه­ ای همه­ جانبه را علیه دین و فرهنگ اسلامی آسیای مرکزی آغاز کردند و هویت اسلامی مردم این منطقه را با ابزارهای گوناگون هدف قرار دادند. چرایی و چگونگی اسلام­ ستیزی بلشویک‌ ها سؤال اصلی این مقاله است که نگارنده، با روش توصیفی-تحلیلی، در پی بررسی و تبیین آن می­ باشد. یافته­ های تحقیق نشان می­ دهد کشتار مسلمانان، تخریب و تعطیلی مساجد و مدارس دینی، مقابله با فعالیت­ های مبلغان مذهبی، توقف چاپ کتب دینی به­ ویژه قرآن، تبدیل خط و الفبای عربی و فارسی به روسی، لغو حجاب، مصادره اوقاف و منحل­ کردن دادگاه­ های شرعی از جمله اقدامات ضد اسلامی بلشویک­ ها در دوران هفتاد ساله سلطه خود بر آسیای مرکزی است. ولی با وجود همه تلاش­ ها و تبلیغات ضد اسلامی­ شان، در حذف اسلام از زندگی مردم آسیای مرکزی چندان موفق نبوده­ اند و مسلمانان این منطقه، با برپایی جنبش­ هایی نظیر «باسماچی» و حفظ هویت دینی و ملی خود در قالب اسلامِ غیررسمی، مقاومتی ستودنی در برابر بلشویک­ ها از خود به یادگار گذاشتند.