شناسایی و تحلیل پیشران‌های مؤثر بر انزوای شهری با رویکرد تحلیل ساختاری

نویسندگان

1 گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشکده ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 گروه پژوهشی مطالعات میان‌رشته‌ای، پژوهشکده دانشنامه نگاری، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران

doi
10.22034/jsc.2025.488036.1816
چکیده

این پژوهش با هدف تحلیل و شناسایی پیشران‌های مؤثر بر انزوای شهری با رویکرد تحلیل ساختاری انجام‌شده است. روش پژوهش تبیینی و از نظر هدف کاربردی است. جامعه آماری شامل ادبیات علمی مرتبط با انزوای شهری و نظرات متخصصان این حوزه است. داده‌ها با استفاده از تکنیک دلفی جمع‌آوری و برای تحلیل و رتبه‌بندی عوامل، از روش میک‌مک استفاده شد. این روش، روابط پیچیده بین متغیرها را تحلیل و نمودارهایی مانند نمودار تأثیر-وابستگی ارائه می‌دهد. نتایج پژوهش نشان داد که بی‌ثباتی شغلی مهم‌ترین عامل مؤثر بر انزوای شهری است و به‌طور مستقیم و غیرمستقیم بر سایر متغیرها تأثیر می‌گذارد. عدم اعتماد به دیگران، افزایش نرخ طلاق، تجربه فرهنگ فردگرایانه و ارائه ناکافی خدمات اجتماعی از دیگر عوامل مهم شناسایی شدند. یافته‌ها با ادبیات موجود در مورد انزوای شهری همسو بوده و بر نقش عوامل شخصی، اجتماعی-اقتصادی و محیطی در شکل‌گیری انزوا تأکید دارند. برای کاهش انزوا و بهبود کیفیت زندگی در شهرها، باید به‌طور هم‌زمان به این عوامل پرداخته شود. یافته‌های این تحقیق می‌تواند به ارتقای دانش و آگاهی در مورد انزوای شهری، شناسایی عوامل مؤثر بر انزوای شهری و ارائه راهکارهای کاهش این پدیده کمک کند. این امر می‌تواند زمینه‌ساز اتخاذ سیاست‌ها و اقدامات مناسب برای مقابله با انزوای شهری و ارتقای کیفیت زندگی ساکنان شهرها شود.