نقش ایل افشار در دولت صفوی تا پایان قرن دهم هجری (از شاه اسماعیل اول تا اوائل شاه عباس اول)
نویسندگان
1 گروه تاریخ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 گروه تاریخ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22103/jis.2019.12486.1859چکیده
چکیده: ابتدای قرن دهم هجری مصادف با تأسیس دولت صفوی است. ایل افشار در تشکیل و استواری این دولت با تکیه بر ماهیت ایلی خود ایفاگر وظیفهی مهمّی شد. این ایل در تثبیت دولت صفوی، منازعات خارجی و در سرکوب شورشهای داخلی نقش چشمگیری داشت. در زمان شاهطهماسب اول و محمدخدابنده همان مناصب نظامی و حکمرانی ایالات را برای خود حفظ کردند. افشارها در زمان تغییرات در رأس هرم سلطنتی هم از دیگر طوایف عقب نماندند، به ویژه در دوره شاهعباس اول رضایت خاطر او را هم فراهمآوردند. گرچه در برخی کتابها و مقالات به صورت مستقیم و یا غیرمستقیم، گاهی به اختصار و گاهی به منظور دیگری به مطالعاتی پرداختهاند و از بعضی متغیرهای موجود در این پژوهش استفاده شده است؛ اما اهمیت این پژوهش در آن است که میخواهد نقش ایل افشار را در تشکیل و تثبیت دولت صفوی به صورت مستقل، با استفاده از روش تحقیق تاریخی و شیوهی جمع آوری دادهها از منابع دست اول، مورد مطالعه قرار دهد. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که ایل افشار حول محور سلطنت به عملکرد نظامی خود ادامه دادند، در مقابل جایگاه آنان به عنوان حامی سلطنت، با گمارده شدن به مناصب اداری - سیاسی مورد عنایت قرار گرفت.