ارزیابی ارتباط بین زیست پذیری و تاب‌آوری در محلات کلان‌شهر مشهد

نویسندگان

1 استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران،

2 مشاور مرکز مطالعات شورای فرهنگ عمومی استان خراسان رضوی و مدرس دانشگاه فردسی مشهد

doi
چکیده

امروزه توجه به مبحث تاب آوری به منظور کاهش خطرات و خسارات ناشی از سوانح طبیعی به منظور افزایش سطح زیست‌پذیری شهرها مورد توجه جدی مسئولان و دست‌اندرکاران مسائل شهری قرار گرفته است. براین اساس، در این پژوهش ضمن سنجش تاب آوری و زیست پذیری شهری در محلات کلان شهر مشهد به بررسی ارتباط بین تاب آوری و زیست پذیری پرداخته شده است. بدین منظور ابتدا شاخص‌های مؤثر در تاب آوری و زیست پذیری شهری شناسایی و تعریف عملیاتی شدند. سپس با تعیین محلات نمونه و با استفاده از روش پیمایشی و ابزار پرسشنامه اطلاعات مورد نیاز جمع آوری گردید. در مرحله بعد با استفاده از روش آنتروپی شانون و روش تصمیم گیری چند معیاره VIKOR محلات مورد مطالعه مورد اولویت بندی قرار گرفتند. در نهایت با استفاده از آزمون آماری همبستگی پیرسون ارتباط بین تاب آوری و زیست پذیری شهری مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل از تحقیق نشان داد که از نظر زیست پذیری شاخص مسکن با وزن 285/0 و شاخص حمل و نقل با وزن 212/0 به ترتیب دارای بیشترین و کم‌ترین اهمیت و از نظر تاب آوری شاخص دانش در بعد اجتماعی با وزن 226/0 و شاخص توانایی بازگشت در بعد اقتصادی با وزن 011/0 به ترتیب کمترین و بیشترین وزن را دارا هستند. نتایج حاصل از تکنیک وایکور نیز نشان داد که محله شریف با میزان شاخص وایکور 000/0 از نظر تاب آوری و زیست پذیری رتبه اول را دارا می‌باشد و محله نیزه با میزان شاخص وایکور 1 از نظر تاب آوری و با میزان شاخص وایکور 867/0 از نظر زیست پذیری در وضعیت نامناسبی از نظر تاب آوری و زیست پذیری قرار دارد. همچنین نتایج حاصل از آزمون همبستگی نشان داد که بین تاب آوری و زیست پذیری شهری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد.

کلیدواژه‌ها