فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

واژۀ اسپرغم که به صورت‌های مختلف در متون به کار رفته است به طور کلی به گل‌ها و گیاهان خوشبو اطلاق می‌شود. امروزه در بیشتر متون فارسی به جای این واژه معادل عربی آن یعنی ریحان به کار‌می‌رود. ریحان نیز در عربی هم معنی با گل و سبزه است. اگر ردّپای این گیاه را که فواید و خواص درمانی متفاوت و متعددی برای آن در ‌نظر می‌-گیرند در متون کهن ایرانی دنبال کنیم به داستان‌ها و اسطوره‌هایی پیرامون پیدایش و ویژگی‌های آن برمی‌خوریم و همچنین با کاربرد ویژۀ این گیاه در برخی مراسم آیینی آشنا می‌شویم. این مقاله در نظر دارد با تکیه بر آنچه که در متون ادبی و نیز گیاه‌شناسی دربارۀ اسپرغم وجود دارد خواص و فواید آن را تحلیل و بررسی کند و دلیلی برای این ویژگی-ها ارائه دهد. به نظر می‌رسد که داستان‌ها و اسطوره‌های پیرامون این گیاه متأثر از خواص و فواید آن خلق شده‌اند و همچنین کاربرد گستردة این گیاه در سفره‌ها و مراسم آیینی نشان از حضور اهوره‌مزدا و امشاسپندان در این مراسم دارد.