بررسی روابط بین تاب‏ آوری، رضایت شغلی و تعهد حرفه ای معلمان زبان انگلیسی ایرانی: یک مطالعه ترکیبی

نویسندگان

1 گروه آموزش زبان انگلیسی، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران

2 گروه ریاضی، واحد مراغه، دانشگاه آزاد اسلامی، مراغه، ایران

doi
10.48310/tpd.2025.18883.1880
چکیده

هدف این مطالعه، بررسی روابط بین تاب ‏آوری، رضایت شغلی و تعهد حرفه‏ ای معلمان زبان انگلیسی ایرانی بود. این مطالعه به شکل ترکیبی و از طریق یک طرح تبیینی کمّی و کیفی متوالی انجام شد. شرکت‌کنندگان در بخش کمّی شامل 35 معلم زبان انگلیسی زن و مرد بودند که به­ صورت نمونه­ گیری در دسترس انتخاب شدند. سپس، 15 معلم زن و مرد به طور تصادفی از میان شرکت ­کنندگان برای شرکت در بخش کیفی انتخاب شدند. ابزار تحقیق شامل سه پرسش‏نامه تاب آوری، رضایت شغلی، تعهد حرفه ­ای معلم و مصاحبه نیمه‏ ساختاریافته بود. جهت تجزیه و تحلیل داده ‏های کمّی از مدل ‏یابی معادلات ساختاری با حداقل مربعات جزیی (PLS-SEM) استفاده شد؛ در حالی‏که تجزیه و تحلیل داده‏ های کیفی از طریق تکنیک تحلیل مضمون انجام گرفت. نتایج یافته ‏ها نشان داد که تاب ‏آوری معلمان زبان انگلیسی، اثر مستقیم و آماری معناداری بر رضایت شغلی و تعهد حرفه‌ای آن‎ ها دارد. نتایج کیفی نیز سه مضمون اصلی تنظیم هیجانات، تنظیم فراشناختی، و ایجاد فضای مثبت در کلاس را آشکار نمود. همچنین یافته ­ها نشان دادند که معلمان زبان انگلیسی تاب‌آور، قادر به استفاده مؤثر از استراتژی‌های فراشناختی مانند برنامه‌ریزی، حل مسئله و نظارت بر عملکرد خود بوده و از ویژگی‌های شخصیتی مثبت مانند اعتماد به نفس و خودکارآمدی برخوردارند. نتایج ترکیبی نیز نشان دادند که مضامین کیفی توانستند روابط آماری را تأیید کرده و درک عمیق‌تری از سازوکارهای تاب‌آوری فراهم سازند. درنهایت، این مطالعه توصیه‌هایی برای طراحی برنامه‌های توسعه حرفه‌ای، آموزش مهارت‌های تاب‌آوری و ارائه حمایت‌های مدیریتی به معلمان، بویژه مدرسان زبان انگلیسی، مدیران مدارس و مدرسان تربیت معلم ارائه می‌دهد.