مطالعه تطبیقی ماهیت پیام مطمئن شورای رقابت

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده حقوق، دانشگاه تهران: دانشکدگان فارابی، تهران، ایران (نویسنده مسئول) rajabya@ut.ac.ir

2 کارشناس‌ارشد، دانشگاه تهران: پردیس بین‌المللی کاسپین، گیلان، ایران.

doi
10.48308/eclr.2025.239204.1149
چکیده

نهاد «پیام مطمئن» مندرج در ماده ۴۹ قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی، از نوآوری‌های مهم حقوق رقابت ایران است که به‌ویژه در زمینه ادغام و تحصیل سهم طراحی شده تا با ارتقای پیش‌بینی‌پذیری و افزایش امنیت حقوقی، از بروز رفتارهای ضدرقابتی در فرایندهای ادغام و تحصیل سهم جلوگیری کند. این استعلام چندوجهی، با ترکیبی از ویژگی‌های مشورتی، پیشگیرانه، موقتی و اعتباری، کنش‌های فعالان بازار را هدایت و شفافیت فرایندهای اقتصادی را تقویت می‌کند. بااین‌حال، پیام مطمئن در وضعیت فعلی فاقد اثر الزام‌آور نسبت به اشخاص ثالث است و حدود و ضوابط حق اعتراض آنان به‌روشنی مشخص نشده است. در بخش تطبیقی، این نهاد با اعلامیه ارزیابی تجاری و سیاست تأیید پیشینی در حقوق رقابت ایالات متحده و اعلامیه تسهیل در حقوق رقابت اتحادیه اروپا مقایسه شده و نقاط قوت آنها از نظر الزام‌آوری نسبی، نقش پیشگیرانه و انتشار عمومی بررسی شده است. در پایان، پژوهش با تأکید بر ضرورت تعریف دقیق پیام مطمئن، تدوین آیین‌نامه‌ای جامع و نظام‌مند، تعیین آثار حقوقی مشخص، طراحی سازوکار پاسخ‌گویی مؤثر و الزام به انتشار پیام‌ها با رعایت ملاحظات محرمانگی، راهکارهایی برای ارتقای کارآمدی و تثبیت جایگاه این نهاد در نظام حقوق رقابت ایران ارائه می‌دهد.