تحول گفتمان مسئولیت اجتماعی سازمانی/ شرکتی: از تعهد اخلاقی به الزام قانونی در پرتو واکاوی حق و نفع

نویسندگان

1 استادیار، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران (نویسنده مسئول) hadi.salehi@shirazu.ac.ir

2 دکتری، دانشکده حقوق، دانشگاه کویینز، کینگ‌استون، کاناداا

doi
10.48308/eclr.2024.235508.1060
چکیده

جایگاه و ارتباط مسئولیت اجتماعی سازمانی/ شرکتی در درون نظام حقوقی همواره مورد اختلاف‌نظر بوده است. این مهم که مسئولیت اجتماعی سازمانی/ شرکتی سازوکاری داوطلبانه یا الزام‌آور است، امروزه و با تحولاتی که در برخی نظام‌های ملی و بین‌المللی مانند اتحادیه اروپا رخ داده است، بیش از گذشته مورد تردید است. این مقاله با استفاده از تئوری حقوق درمورد اخلاق، ارتباط بین مسئولیت‌های قانونی و اخلاقی را برجسته و پیوند و تعاملی دوسویه بین اهداف اقتصادی شرکت‌ها و مسئولیت‌های اجتماعی شرکتی را خاطرنشان می‌کند تا نشان دهد تعهدات مسئولیت اجتماعی شرکتی با وظایف قانونی شرکتی ارتباط تنگاتنگ دارد. از آنجایی که این تعهدات با پاسخ‌گویی شرکتی نیز در ارتباط‌اند، این نوشتار تلاش دارد که با تمرکز بر مفهوم ذی‌نفعان در رویکردهای اخلاقی و حقوقی نشان دهد که بخش گسترده‌ای از حوزه تعهداتی مسئولیت اجتماعی شرکتی، الزامی است نه داوطلبانه. هرچند این الزام ممکن است برآمده از یک قانون در مفهوم مضیق و دولت‌محور آن نباشد.