بررسی نقش زنان عیّار پیشه و پهلوان بانو در ابومسلم‌نامه

نویسندگان

1 گروه آموزشی: زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، تهران، ایران. دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی

2 دانشیار زبان و ادبیات فارسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، ایران.

doi
10.22103/jis.2018.11503.1806
چکیده

چکیده در داستان‌های عامیانة فارسی، زنان پیوسته نقش و حضوری پررنگ دارند و این نقش‌ها به صورت‌های گوناگون در متن این آثار بازتاب یافته‌اند. در این داستان‌ها زنان با آزادی و استقلال عملی که در انجام نقش‌های خود دارند عنصری مجزّا و جدا از مردان به شمار می‌آیند که به آن‌ها وابسته نیستند. ابومسلم نامه داستان عامیانة آمیخته از واقعیت‌های تاریخی با عناصر حماسی و فراواقعی است که در آن تأثیر آیین عیّاری و پهلوانی آشکار است و تلاش و کوشش زنان عیّار و پهلوان بانو نیز همراه با ابومسلم و دیگر یارانش برای نوعی استقلال طلبی و مبارزه با خلفای اموی به خوبی نمایانده شده است و این قشر از زنان در این اثر چهرة ثابت و محوری دارند. پژوهش حاضر با مطالعة کتابخانه‌ای و به روش توصیفی – تحلیلی، تلاشی برای اثبات هویّت زنان در این داستان است که در عیّاری و پیکارگری نمود یافته است و نتیجه آنکه با وجودی که زنان در داستان ابومسلم‌نامه از بند محدودیّت ها و تعارض‌ها رها نیستند؛ با این وجود تسلیم نقش خود نمی‌شوند و با آزادی، استقلال عمل و پویایی به زندگی خود و دیگران معنا می‌بخشند.