طراحی چارچوب سلامت‌روان به منظور ارزیابی داوطلبان ورود به دوره تربیت‌معلم در ایران

نویسندگان

1 گروه آموزشی روان‌شناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 گروه آموزشی علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

doi
10.48310/tpd.2024.15829.1608
چکیده

این پژوهش با هدف طراحی چارچوب سلامت روان به منظور ارزیابی داوطلبان ورود به دوره تربیت­ معلم در ایران انجام شد. روش پژوهش مورد استفاده، کیفی از نوع نظریه داده­ بنیاد بود. جامعه مورد مطالعه (مشارکت­ کنندگان) این پژوهش، شامل کلیه اعضای هیأت علمی و مدرسان دانشگاه فرهنگیان در رشته­ های مشاوره و روان­شناسی بوده که از بین آنها نمونه ­ای به تعداد 17 نفر به روش نمونه­ گیری هدف‏مند (از نوع خبره) انتخاب شدند. از ابزار مصاحبه (نیمه­ ساختاریافته) برای جمع ­آوری داده­ های مورد نیاز استفاده شد. با استفاده از شیوه تحلیل داده ­های کیفی مبتنی بر سه نوع کدگذاری باز، کدگذاری محوری و کدگذاری انتخابی یافته­ های پژوهش تحلیل شد. نتایج پژوهش نشان داد که چارچوب سلامت روان داوطلبان ورود به دوره تربیت ­معلم شامل دو مقوله اصلی و هفده مقوله فرعی بود. مقوله اصلی ابعاد مثبت (شامل مؤلفه­ های بهزیستی روان‏شناختی، هوش هیجانی، مهارت ‏های ارتباطی، علاقه اجتماعی، اعتماد به نفس و خودکارآمدی) و منفی (شامل مؤلفه­ های اختلالات روان­پریشانه، اختلالات اضطرابی، اختلالات وسواسی-اجباری، اختلال دوقطبی، اختلالات افسردگی، اختلالات شخصیت، اختلالات رفتارهای ایذایی و سلوک، اختلالات اعتیادی، اختلالات رشدی عصبی، اختلالات پارافیلیک و عواطف منفی) را در برمی­ گرفت. با توجه به یافته ­های پژوهش می­ توان گفت که چارچوب سلامت روان داوطلبان حرفه معلمی، شامل دو بعد مثبت و منفی است که دارای مؤلفه­ ها و شاخص­ های مرتبط می‌باشد؛ لذا باید در فرایند مصاحبه داوطلبان ورود به حرفه معلمی به آن‌ها توجه نمود تا ضمن جلوگیری از ورود داوطلبان دارای اختلالات روانی به دوره تربیت معلم، داوطلبانی برخوردار از مؤلفه­ های مثبت سلامت روان در دانشگاه فرهنگیان پذیرش شوند.