سنجش نگرش بهره برداران فاقد و دارای طرح مرتعداری در زمینه کارکردها، کالا و خدمات اکوسیستمی مراتع بلداجی

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.

2 استادیار گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی طبیعت، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.

doi
10.22034/emj.2024.714953
چکیده

کارکردهای اکوسیستم نقش حیاتی در پایداری محیط زیست، بهبود معیشت مردم و توسعه پایدار دارند. اکثر مطالعات اخیر بر جنبه‌های ارزش‌گذاری اقتصادی کارکردهای اکوسیستم متمرکز شده‌اند، در حالی که توجه اندکی به ابعاد اجتماعی آن‌ها صورت گرفته است. این مطالعه به بررسی نگرش بهره‌برداران فاقد و دارای طرح مرتعداری بلداجی، شهرستان بروجن از توابع استان چهارمحال ‌و بختیاری در ارتباط با کارکردهای کالا و خدمات اکوسیستمی می‌پردازد. پرسش‌نامه‌ای ساختارمند مبتنی بر طیف لیکرت طراحی شد، روایی آن از طریق پنل کارشناسان و پایایی آن از طریق آزمون آلفای کرونباخ مورد تأیید قرار گرفت. نتایج آزمون کروسکال والیس نشان داد چهار کارکرد تنظیمی، تولیدی، زیستگاهی و اطلاعاتی-فرهنگی گروه بهره‌بردار فاقد طرح مرتعداری در سطح پنج درصد اختلاف معنی‌دار داشتند. علاوه براین، بین سه معیار مرتبط با کارکردهای تنظیمی گروه بهره‌بردار فاقد طرح و بین سه معیار مرتبط با کارکردهای فرهنگی گروه بهره‌بردار دارای طرح مرتعداری در سطح پنج درصد اختلاف معنی‌دار بود. آزمون من ویتنی نشان داد در ارتباط با کارکردهای تولیدی و سه معیار مرتبط با آن و ارزش میراثی در سطح پنج درصد اختلاف معنی‌داری بود. به طورکلی، همگرایی دیدگاه‌ها به زمینه‌ها و علایق مشترک بهره‌برداران و واگرایی دیدگاه‌ها به زمینه‌های تعارضات، سطح برخورداری و تفاوت نگرش بهره‌برداران مرتبط دانست.