فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

جنگل‌های مختلط کاسپی هیرکانی، در کرانه‌‌های جنوبی دریای خزر، با عرض 110 کیلومتر و طول 800 کیلومتر، از درختان خزان‌‌کننده معتدله، تشکیل شده است. جنگل‌های هیرکانی، یک زیست ‌منطقه در زیست‌بوم جنگل‌های مختلطِ پهن‌برگِ حاشیه جنوبی دریای خزر و کناره شمالی البرز می‌باشد که در جبهه جنوب و جنوب باختری دریای خزر و در بخش‌هایی از شمال ایران و جمهوری آذربایجان، گسترش یافته است. این جنگل که ذخیره‌گاه ژنتیکی منحصر بفردی در کره زمین محسوب می‌شود، از دوره پالئوژن، شروع به گسترش یافته و تاکنون دستخوش رویدادهای اقلیمی گوناگونی شده است. سازندهای فجن، زیارت، کرج، کند، آقچگیل، آپشرون و هزار دره همزمان با پیشروی و پسروی آب دریا نهشته شده و البرز سیمای فعلی را به خود گرفته است. شیل و مارن‌های زیرکنگلومرای فجن نشانگر پیشروی دریا و کنگلومرای قرمز رنگ فجن نشانه خروج از آب و رسوبگذاری در محیط خشکی است. آخرین پیشروی دریای کربناته با گسترش سازند زیارت در ائوسن میانی همراه بوده است. سازند کرج نیز با وجود توفیت‌ها نشانگر شرایط آتشفشانی در ائوسن میانی بوده است. در پلیوسن تا پلیستوسن و اوایل کواترنری به شدت متاثر از دوره‌های یخبندانی نیم‌کره شمالی بوده و حتی آتشفشان‌های کواترنری از قبیل دماوند نیز منجر به آسیب‌هایی به این رویشگاه جنگلی شده است، ولی این جنگل‌ها، باز تحت تاثیر شرایط اقلیمی مناسب حاکم بر البرز شمالی، شروع به پیشروی و گسترش نموده است. سیمای کنونی البرز متاثر از حرکات تکتونیکی لارامید (در انتهای کرتاسه)، پیرنین و آتیکان در سنوزوئیک بوده تا بستر مناسبی برای پیدایش و گسترش جنگل‌های هیرکانی فراهم شود.