واکاوی تجربه زیسته مدیران و معلمان از فرصت‌ها و چالش‌های طرح کارآمد (مدرسه توانمندساز) ارائه راهکارهایی برای غلبه بر چالش‌های آن

نویسندگان

1 دانش‎آموخته دکتری مدیریت آموزشی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، ارومیه، ایران

doi
چکیده

پژوهش حاضر با هدف واکاوی ادارک و تجربه زیسته مدیران و معلمان از فرصت‌ها و چالش‎های طرح کارآمد (مدرسه توانمندساز) در مدارس ابتدایی و ارائه راهکارهایی برای اجرای اثربخش طرح و غلبه بر چالش‌های آن انجام گرفت. این پژوهش به شیوه کیفی و با رویکرد مبتنی بر نظریه داده‌بنیاد انجام شد. مشارکت‌کنندگان بالقوه شامل مدیران و معلمان مدارس آموزش‎وپرورش استان آذربایجان غربی بودند که با روش نمونه‌گیری هدفمند، با 10 نفر از مدیران مدارس و 20 نفر از آموزگارانی که سابقه شرکت در طرح را داشته‌اند، مصاحبه نیمه‎ساخت‌مند، به‌عمل آمد. محاسبه اﻋﺘﺒﺎر و رواﯾﯽ داده‌ها با استفاده از دو روش ﺑﺎزﺑﯿﻨﯽ مشارکت‌کنندگان و ﻣﺮور ﺧﺒﺮﮔﺎن ﻏﯿـﺮشرکت‌کننده در ﭘﮋوﻫﺶ انجام گرفت. داده‌ها پس از پیاده‏سازی به شکل استقرایی و با شیوه کدگذاری نظری ﺑﺮرﺳﯽ ﺷﺪﻧﺪ. یافته‌های به‌دست‌آمده از مصاحبه مدیران و معلمان در پنج مقوله: 1. نیازسنجی علمی و آموزشی معلمان 2. توسعه مسئولیت معلمان در ارتقای صلاحیت‎های حرفه‎ای خود 3. رشد و توسعه حرفه‎ای معلمان 4. ارتقای کیفیت نظام تربیت معلم  5. تقویت هویت مدرسه و ارکان آن در توانمندسازی، دسته‌بندی‎شد. از چالش‌ها و مشکلات تجربه‌شده مدیران و معلمان چهار مقوله ‌محوری، شامل: 1. فضای روانی و محیطی حاکم 2. تهیه منابع مختلف 3. برنامه‎ریزی فعالیت‎ها 4. ارزیابی اقدامات طرح، استخراج گردید. همچنین، در تجزیه و تحلیل راهکارها و پیشنهادات مدیران و معلمان چهار مقوله‏ محوری: 1. زیرساخت اقتصادی 2. زیرساخت فناوری 3. زیرساخت فرهنگی 4. پشتیبانی سازمانی، به‎دست آمد.