عزیمت یا رخصت بودن نماز قصر در ساحت فقه مقارن

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره)

2 استاد گروه فرهنگ و معارف اسلامی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران

3 دانشجوی دکتری گروه الهیات و معارف اسلامی، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران

doi
چکیده

در احکام دین مبین اسلام حکمی تشریع نشده است که مسلمانان در سختی و مشقت قرار گیرند و هرجا که این­‌گونه باشد خداوند برای قابل­‌تحمل­‌بودن، گشایش و راحتی در آن قرار داده است که از جمله آن می­‌توان به شکسته­‌شدن نماز مسافر اشاره کرد. فقهای مذاهب خمسه بر مشروعیت نماز قصر در سفر و مختص­‌بودن آن به نمازهای چهاررکعتی اتفاق نظر دارند، اما در وصف این مشروعیت اختلاف نظر دارند که آیا نماز قصر در سفر، رخصت است یا عزیمت؟ به عبارتی فریضه نماز قصر برای مکلف حتمی و ترک آن جایز نیست و یا اینکه مکلف بین نماز شکسته و تمام مختار است؟ بنابراین هدف از انجام این پژوهش بررسی اقوال و ادله هر یک از مذاهب در خصوص وجوب یا عدم وجوب نماز قصر در سفر است. بررسی نظرات و منابع فقهی مذاهب حاکی از آن است که فقهای امامیه و حنفیه به استناد آیه 184 سوره بقره، روایات وارده و اجماع، قائل به عزیمت­‌بودن نماز قصر هستند و در مقابل مذاهب مالکیه، شافعیه و حنابله به استناد آیه 101 سوره نساء، روایات و اجماع قائل به رخصت‌بودن آن هستند.