فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بخش اعظم موضوع رمان‌های رئالیستی عربی را آسیب‌های اجتماعی همچون قتل، اعتیاد، زن‌ستیزی، زندان و غیره شامل می‌شود. تحلیل حقوقی چنین رمان‌هایی نشان می‌دهد که توانمندی رمان‌نویس عرب در طرح مفاهیم حقوقی، اجتماعی و انسانی به چه میزان است. رمان «شرق المتوسط» (2016م) از عبدالرحمن منیف ازجمله این رمان‌هاست که نویسنده با نگرشی انتقادی، نادیده‌گرفتن حقوق بشر و شکنجه زندانیان سیاسی را در کشورهای عربی موردبررسی قرار داده و با آگاهی از حقوق بنیادین زندانی تلاش نموده وضعیت نقض حقوق زندانی را بازنمایی کند. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و با استناد به قواعد حداقل استاندارد رفتار با زندانی (1947م) رمان «شرق المتوسط» را تحلیل می‌کند. نتایج نشان می‌دهد در این اثر برخی از جلوه‌های نقض حقوق زندانی همچون حق ممنوعیت شکنجه، حق کرامت انسانی و حق حیات، پررنگ‌تر و برخی از مصادیق همچون حق دسترسی به امکانات، حق ارتباط با خانواده و جهان خارج، کمرنگ‌تر مطرح‌شده است؛ اما درعین‌حال تعهد مستمر رمان به بازنمایی مهم‌ترین مصادیق حقوق، از تعهد نویسنده به مقام والای انسانی و یادآوری انسانیت فراموش‌شده به جامع ملی و جهانی حکایت دارد.