فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ارمنستان ازجمله مناطقی است که در طول تاریخ دستخوش حملات پیاپی اقوام متفاوت گردیده و در تقابل با فرهنگ‌های سایر اقوام قرار داشته است. پس از حملات مکرر عثمانی‌ها به این سرزمین و مهاجرت این قوم در دورۀ «شاه‌عباس‌اول»  به ایران و واگذاری امتیازات ازسوی وی به آنان مبنی‌بر بهره‌گیری ارامنه در اوضاع اقتصادی، سیاسی و فرهنگی، می‌توان شاهد ایجاد ارتباط بینافرهنگی با ایرانیان و در عین‌حال ماندگاری هویت قومی ارامنه بود. این امر به پیشینۀ تاریخی مشترک این دو قوم در ایران باستان و پیش از دورۀ صفوی بازمی‌گردد، چه‌‌بسا سرزمین ارمنستان در ادوار باستانی ایران توسط پادشاهان ایرانی اداره می‌گشت. پژوهش حاضر درپی پاسخ‌گویی به این پرسش است که، چه عواملی باعث ایجاد روابط بینافرهنگی ایرانیان با ارامنۀ ارمنستان شد؟ ازاین‌رو، فرض بر آن ‌است که زمینه‌های مشترک تاریخی و فرهنگی ایرانیان و ارامنه از دوران باستان باعث ایجاد تعامل میان این دو قوم در دورۀ صفوی شده است. باتوجه به اهمیت مهاجرت ارامنه به ایران در دورۀ صفوی، پرداختن به چگونگی ایجاد تعامل میان آنان با ایرانیان حاکی از ضرورت انجام این پژوهش است که در این‌راستا هدف پژوهش حاضر، شناخت زمینه‌های ایجاد روابط بینافرهنگی ایرانیان با ارامنۀ ارمنستان، بررسی مؤلفه‌های مؤثر در هویت قومی ارامنه و نیز واکاوی اشتراکات فرهنگی ایرانیان و ارامنه می‌باشد. این پژوهش ازنظر هدف بر شیوۀ توسعه‌ای استوار است و ازلحاظ روش و ماهیت برمبنای تحقیقات تاریخی و توصیفی-تحلیلی می‌باشد؛ لذا با بهره‌گیری از مطالعات کتابخانه‌ای و منابع معتبر سعی در پیش‌برد اهداف داشته است. نتایج حاصل نمایانگر آن است که در ادوار ایران باستان، حکومت‌های هخامنشیان و اشکانیان نسبت به سایر دولت‌ها از تعامل قابل‌توجهی با سرزمین ارمنستان برخوردار بوده و پیشینۀ مشترک آن‌ها حاکی از تعاملات‌ این دو قوم در زمینه‌هایی هم‌چون: زبان، اعیاد، موسیقی و معماری است. با این‌وجود هویت آنان دارای مشخصه‌های عینی و ذهنی مستقل بود که موجب حفظ ارزش‌ها و ماندگاری هویت قومی ارامنه در ایران دورۀ صفوی گشت.