تاریخینگری در فرایند اجتهاد با تأکید بر روش اجتهادی و شیوه مقارنهای آیتالله بروجردی
نویسندگان
1 استادیار گروه فلسفه و عرفان اسلامی دانشگاه مذاهب اسلامی
2 دکترای فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشگاه مذاهب اسلامی
3 دانشیار دانشگاه تهران
doi
چکیده
تاریخینگری یکی از روشهای فهم متون دینی است. در این روش هر فهمی از این متون باید تحت تأثیر زمینههای متن در دوره صدور آن بررسی شود. آیتالله بروجردی در روش اجتهادی خود اهتمام ویژهای به تاریخینگری داشته و بهنظر میرسد یکی از مواردی که برداشتهای روایی وی را استوار میکند، رویکرد تاریخینگری به شرایط صدور روایات و ریشهیابی تاریخی مسائل خلافی باشد و از رهگذر این نگاه تاریخی، وی به توانمندی بینظیر در تفسیر و توجیه روایات دست یافته بود، لذا میتوان ایشان را صاحب «سبک خاص و مستقل در نحوه اجتهاد با رویکرد مقارنهای» نامید. در این نوشتار بر آنیم تا با معرفی مختصر روش اجتهادی این فقیه برجسته به بیان جایگاه تاریخینگری در فرایند اجتهاد ایشان و خصوصیات آن در سه حوزه اصولی، حدیثی و رجالی و همینطور فقهی بپردازیم و اثبات نماییم توجه به این مؤلفه مانع بحثهای انتزاعی در اجتهاد شده و به دلیل ارائه تفسیری واقعگرایانه از روایات، میزان وثوق به مراد معصوم را به نحو چشمگیری افزایش خواهد داد.