فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: ترکیبات فلزات سنگین در منابع آب شرب به دلیل سمیت بالا، تجمع زیستی و ماندگاری در محیط‌زیست، تهدیدی جدی برای سلامت عمومی محسوب می‌شوند. این ترکیبات از طریق فعالیت‌های انسانی وارد منابع آب زیرزمینی شده و سلامت گروه‌های سنی حساس، به‌ویژه کودکان، را تحت تأثیر قرار می‌دهند. ارزیابی ریسک سلامت این فلزات ابزار مهمی برای شناسایی و کاهش این خطرات است.روش پژوهش: این پژوهش به بررسی ریسک سلامت فلزات سنگین کادمیوم، کروم، سرب، نیکل و روی در آب زیرزمینی اسلامشهر پرداخته است. داده‌ها بر اساس غلظت میانگین سالانه این فلزات و همچنین غلظت‌های میانگین فصلی در یک بازه یک‌ساله جمع‌آوری شد. تحلیل‌ها شامل دو گروه سنی کودک و بزرگسال بود و مسیرهای تماس بلع و پوستی مورد بررسی قرار گرفت. هدف این پژوهش، تعیین مقدار فلزات سنگین بررسی شده بود، که از طریق مصرف آب یا تماس مستقیم با پوست می‌توانندخطرات سرطانی یا غیرسرطانی ایجاد کنند.یافته‌ها: تحلیل داده‌ها نشان داد که در بین فلزات، کادمیوم بیشترین ریسک غیرسرطانی را برای هر دو گروه سنی دارد، در حالی که روی کم‌خطرترین فلز است. شاخص خطر کل برای کودکان 0.58 و برای بزرگسالان 0.30 محاسبه شد که هر دو زیر مقدار استاندارد (عدد یک) هستند و حاکی از عدم وجود خطر غیرسرطانی قابل توجه است. با این حال، بررسی ریسک سرطانی نشان داد که دو فلز کروم و سرب به ترتیب با مقادیر 5- 10×6.150 و 4-10×3.131 از طریق بلع و تماس پوستی، بیشترین احتمال ایجاد سرطان را در طول زندگی برای جمعیت منطقه دارند. در مجموع، پیش‌بینی می‌شود سالانه حدود 205 نفر در اسلامشهر در معرض خطر ابتلا به سرطان ناشی از این فلزات باشند.نتیجه‌گیری: نتایج نشان می‌دهد که اگرچه شاخص خطر کل کمتر از حد استاندارد (HI<1) بوده و تهدید غیرسرطانی قابل‌توجهی وجود ندارد، اما ریسک سرطانی ناشی از کروم و سرب نگران‌کننده است. این امر بر لزوم استفاده از روش‌های پیشرفته تصفیه آب برای کاهش غلظت فلزات تأکید دارد. همچنین لازم است اقدامات پیشگیرانه‌ای برای پایش کیفیت آب و کاهش ورود آلاینده‌ها به منابع زیرزمینی انجام شود تا از سلامت عمومی، به‌ویژه کودکان، محافظت گردد.