تأثیر آموزش راهبردهای فراشناختی بر توانایی خواندن و درک مطلب دانشجویان با سطوح متفاوت انگیزه و دانش فراشناخت

نویسندگان

1 استادیار، گروه زبان انگلیسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

2 دکتری زبان انگلیسی، استادیار گروه زبان انگلیسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

3 دکتری روانشناسی تربیتی، استادیار آموزش و اشتغال زنان، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

doi
چکیده

هدف این تحقیق، بررسی تأثیر آموزش راهبردهای فراشناختی بر توانایی خواندن و درک مطلب در میان دانشجویان با میزان متفاوت آگاهی از راهبردهای فراشناختی و انگیزه خواندن در زبان انگلیسی است. به این منظور، 85 دانشجو از دانشگاه فرهنگیان اراک به روش نمونه‌گیری در دسترس، انتخاب شدند و پس از دریافت پرسشنامه‌های انگیزه و راهکارهای خواندن و کسب نمره 1± بالاتر و پایین‌تر از میانگین در هر ابزار به چهار گروه با میزان متفاوت آگاهی از راهکارهای فراشناختی و انگیزه خواندن تقسیم شدند. راهکارهای خواندن و درک مطلب به این دانشجویان آموزش داده شد و قبل و بعد از آموزش، آزمون خواندن و درک مطلب اجرا شد. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش، آزمون استاندارد 40سؤالی توانش زبان انـگلیسی (نلسـون)، آزمـون خواندن و درک مطلـب­ طالبی(2015)، پرسشنامۀ راهبردهای درک مطلب در خواندن مختاری و ریچارد (2002)، و پرسشنامۀ انگیزه خواندن کومی یاما (2013) است. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از تحلیل کواریانس تک متغیره (آنکوا) جهت آزمون فرضیه‌های پژوهش استفاده گردید. یافته‌ها در هر چهار گروه، رشد معناداری در توانایی خواندن و درک مطلب نشان داد. گروهِ با انگیزه پایین و آگاهی پایین و گروه با انگیزه بالا و آگاهی بالا از راهکارهای خواندن، به ترتیب کمترین و بیشترین میزان پیشرفت را نشان دادند. بررسی مؤلفه‌ای نیز عدم انسجام در عملکرد خواندن در گروه‌های مختلف را نشان داده است. لذا ترکیبات مختلف از مشخصه‌های فراگیران بر نتیجه آموزش راهبردهای خواندن تأثیرگذار بوده و باید موردتوجه مؤلفین کتب درسی و مدرسین مهارت خواندن قرار بگیرد.