آسیب شناسی بازنویسی داستان های کهن دینی برای کودکان و نوجوانان (مطالعه موردی: «هدیة الشمس» و«ملجأ الخائفین»)
نویسندگان
1 استادیار گروه زبان و ادبیات عربی، دانشگاه حکیم سبزواری
doi
10.22034/mcal.2021.14602.2046چکیده
در دنیایی که کودک و نوجوان از هر سو مورد تهاجم فرهنگی قرار گرفته، نفسکشیدن در فضای فرهنگ دینی و مذهبی در حکم حیات است. بدین منظور، نویسندگان جهت انتقال ارزشهای فرهنگی مثبت کهن به نسل جدید، به بازنویسی سیرهها و شرح حال پیامبران و امامان معصوم علیهم السلام برای کودکان، اقدام ورزیدهاند؛ اما گاه دیدهشده که برخی نویسندگان در بازنویسی یک اثر نتوانستهاند آن را از قالب تاریخی خود خارج کرده و بهصورت داستانی جذاب به مخاطبان خردسال خود ارائه دهند. جستار حاضر با هدف آسیبشناسی بازنویسی داستانهای عربی برای کودکان، کوشیده است به روش توصیفی–تحلیلی، بایستههای بازنویسی متون کهن دینی را بررسی کرده و ضمن تطبیق این بایستهها بر دو داستان «ملجأ الخائفین» و «هدیة الشمس» اختیارات بازنویس را در بهکارگیری تکنیکهای هنری، جهت جذابکردن این داستانها برای کودکان عربزبان مورد واکاوی قرار دهد. نتایج تحقیق نشان میدهد که برخی بازنویسان دانش کافی را در سادهسازی متون دینی دارا نبوده و در اغلب اوقات خود را پایبند جنبهی تاریخی اثر کرده و از بهکار گرفتن برخی جنبههای هنری مثل سبک نگارشی خلاق، استفادهی مؤثر از عناصر داستان و غیره غفلت ورزیدهاند. در این بین، عدم هماهنگی بازنویس با تصویرگر در فرآیند چاپ، تصویرگری اینگونه داستانها را گاه با چالشهای جدی مواجه کرده است.