اثربخشی آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهنآگاهی بر خودکارآمدی و فرسودگی تحصیلی دانشآموزان دختر دارای افت تحصیلی در دوره دوم متوسطه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران.
2 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران.
3 عضو هیئت علمی و استادیار گروه روانشناسی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.
4 استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران.
doi
10.22038/mjms.2021.18119چکیده
مقدمه و هدف: کاهش عمکلرد تحصیلی علاوه بر ایجاد مشکل در فرایند تحصیلی دانشآموزان، میتواند فرایند شناختی و هیجانی آنها را نیز متاثر سازد که ضروری است با بکارگیری درمانهای روانشناختی مناسب نسبت به کاهش این آسیبها اقدام شود. بر همین اساس پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهنآگاهی بر خودکارآمدی تحصیلی و فرسودگی تحصیلی دانشآموزان دختر دارای عملکرد تحصیلی پایین در دوره دوم متوسطه انجام گرفت.مواد و روشها: پژوهش حاضر نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه گواه و دوره پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل دانشآموزان دختر دوره دوم متوسطه دارای عملکرد تحصیلی پایین شهر یزد در سال تحصیلی 98-1397 بود. در این پژوهش تعداد 30 دانشآموز دختر دارای عملکرد تحصیلی پایین با روش نمونهگیری تصادفی خوشهای انتخاب و با گمارش تصادفی در گروههای آزمایش و گواه گمارده شدند (هر گروه 15 دانشآموز). گروه آزمایش آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهنآگاهی (کاباتزین، 2003) را طی دو و نیم ماه در 10 جلسه 90 دقیقهای دریافت نمودند. پرسشنامههای مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه خودکارآمدی تحصیلی (جینک و مورگان، 1999) و فرسودگی تحصیلی (شائوفلی و همکاران، ۲۰۰۲) بود. دادههای حاصل از پژوهش به شیوه تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافتهها: نتایج نشان داد که آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهنآگاهی بر خودکارآمدی تحصیلی و فرسودگی تحصیلی دانشآموزان دختر دارای عملکرد تحصیلی پایین در دوره دوم متوسطه تأثیر معنادار دارد (p<0/001).