فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

أبودیب و فضل، دو تن از ناقدان معاصر در حوزه­ی نقد ساختارگرایی هستند که آثار آن­ها، نقش ویژه­ای در آشناسازی پژوهشگران عرب با نقد نوین دارد. این ناقدان با تأثر از مکتب ساختارگرا، فهم متن را یک فرآیند تولیدی دانسته و مراحل شکل­گیری معنا را نیز بر اساس این تعریف پایه­ریزی می­نمایند. نوشتار حاضر با تکیه بر شیوه­ی تحلیلی-تطبیقی کوشیده است تا با انتخاب دو تن از ناقدان جریان­ساز نقد معاصر عربی، رویکرد عملی پژوهشگران معاصر عرب به فرآیند «فهم متن» را بر اساس مکتب ساختارگرایی تبیین نماید. برابر یافته­های حاصل از تطبیق نظرات این ناقدان بر روی متون ادبی منتخب، این دو علی­رغم اختلاف در کاربست نقد سنتی، شکل­گیری معنای متن ادبی را در چهار مرحله تعریف می­کنند. آن­چه کیفیت بررسی ساختاری نزد این دو ناقد را متمایز می­سازد، اختلاف در تحلیل روابط عناصر جزئی متن است. أبودیب در تحلیل این روابط، ضمن بهره­گیری از دستاوردهای نقد ساختارگرایی، از میراث نقد سنتی به­ویژه نحو و بلاغت غفلت نمی­ورزد، در حالی­که صلاح فضل کمتر از نقد سنتی بهره برده و صرفاً به بررسی چندلایه­ای دلالت­های واژگان براساس آموزه­های ساختارگرایی می­پردازد.