فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

عناصر نادر خاکی به‌دلیل خواص منحصر به فرد کاتالیزور، مغناطیسی و نوری آن‌ها مجموعه عظیمی از کاربردهای تکنولوژیکی را شامل می‌شوند. آلودگی زیست‌محیطی REEها در نتیجه کاربرد وسیع آن‌ها به‌طور چشم‌گیری افزایش یافته است. کانی‌های عمدتاً حاوی ایتریم وHREE ها عبارتند از: گادولینیت، زنوتایم، سامارسکیت، یوکسنیت، فرگوسونیت، ایتروتانتالیت، ایتروتانگستیت، ایتریالیت. کانی‌هایی که عمدتاً حاوی LREE هستند عبارتند از: باستنازیت، مونازیت، آلانیت، لوپاریت، آنسیلیت، پاراسیت، لانتانیت، شوینیت، سریت، استیلولیت، بریتولیت، فلوسریت و سریانیت. ارزیابی غلظت عناصر خاکی نادر در معدن مس سونگون و پتانسیل بالقوه اقتصادی و زیست‌محیطی آنها، هدف از این پژوهش می‌باشد که برای این منظور، مطالعات میکروسکوپی و آنالیزهای شیمیایی بر روی نمونه‌های برداشت‌شده انجام شد. بعضی از کانی‌هایی که در توده نفوذی معدن مس سونگون، پتانسیل میزبانی عناصر خاکی نادر را دارند عبارتند از: آپاتیت، زیرکن، کانی‌های کربناتی، کانی‌های رسی، روتیل، اسفن، سریسیت، سوسوریت، کانی‌های اپاک، اپیدوت، لیمونیت و مولیت. مقدار میانگین عناصر سریم (79 ppm)، یوروپیم (1.41 ppm)، لانتانیم (38 ppm)، نئودیمیم (29 ppm) و پرازئودیمیم (8.47 ppm) در سنگ‌های توده نفوذی معدن مس سونگون نسبت به مقدار متوسط سنگ‌های پوسته، افزودگی دارند. هم‌چنین مقدار میانگین عناصر دیسپروزیم (2.05 ppm)، اربیم (1.01 ppm)، گادولینیم (3.28 ppm)، اسکاندیم (5.7 ppm)، ساماریم (3.87 ppm)، تربیم (0.4 ppm)، ایتریم (7.3 ppm) و ایتربیم (0.6 ppm)، نسبت به مقدار کلارک، کاهیدگی دارند. REEها براساس نمودار آنالیز خوشه‌ای، گروه‌های مهم زیر را شامل می‌شوند: - ایتریم، ایتربیم، اربیم، اسکاندیم و تربیم. - گادولینیم، ساماریم و دیسپروزیم. - نئودیمیم و پرازئودیمیم. - سریم و لانتانیم.