فرا داستان تاریخ نگارانه در "عذابات المتنبی فی صحبة کمال أبودیب والعکس بالعکس" اثر کمال أبودیب

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد زبان و ادبیات عربی، دانشگاه زابل

2 دانشیار زبان و ادبیات عربی، دانشگاه زابل

3 استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه زابل

doi
10.22034/mcal.2021.11916.1902
چکیده

فراداستان به داستان­هایی اطلاق می­شود که به شکلی آگاهانه توجه خواننده را به تصنعی­بودن داستان جلب می‌نماید. فراداستان تاریخ­نگارانه با برساخته‌نمایی رویدادهای تاریخ و تلفیق آن با داستان، خواننده را در درک رخدادهای تاریخ دچار تردید می‌سازد. ادبیات عربی طی قرن بیستم در سایۀ تحولات ادبیات غرب، دستخوش تغییرات مهمی شد و داستان‌پردازان به‌‌شکل چشمگیری از جریان پست‌مدرنیسم ادبی تأثیر پذیرفتند. "عذابات­ المتنبی فی صحبة کمال أبودیب والعکس بالعکس" اثر«کمال أبودیب» (1942م) داستان‌پرداز و منتقد سوری را می­توان به لحاظ ساختار و محتوا، در زمرة چنین آثاری به‌حساب آورد. أبودیب در این اثر تلاش می‌کند با دستمایه­قراردادن رخدادهای دوران متنبی، شاعر بزرگ عرب و پیوند­زدن آن با تجربۀ معاصر به معرفت نوینی از انسان معاصر، جهان هستی و تاریخ عرب برسد. در پژوهش حاضر تلاش بر آن است تا با تکیه ‌بر روش توصیفی- تحلیلی، این اثر از جنبه­های فراداستان­ تاریخ‌نگارانه موردبررسی قرار گیرد. نتایج نشان می­دهد «أبودیب» با بازخوانی شخصیت­های تاریخی از دوره­ها و تمدن­های مختلف و برهم‌زدن نظم خطی رخدادهای تاریخی و فروپاشی ­زمانِ ­تاریخی سعی بر انکار آگاهانة رخدادهای دوران متنبی دارد و با کمک این ابزار، غایت‌مندی تاریخ را به چالش کشیده و با درهم‌شکستن مرزهای مکانی، زمینة چندخوانشی را درخواننده پدید می‌آورد.