همگرایی عوامل مؤثر بر انتشار دی اکسید کربن در کشورهای منطقه منا رهیافت مدل پانل فضایی پویا

نویسندگان

1 گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت، حسابداری و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک ، اراک، ایران

2 گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت، حسابداری و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک، اراک، ایران

3 گروه اقتصاد،دانشکده مدیریت و حسابداری و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی،اراک، ایران

4 گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت، حسابداری و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ملایر، ملایر، ایران

doi
10.22059/jes.2023.351889.1008370
چکیده

پایداری رشد و توسعه اقتصادی از طریق به حداقل رساندن اثرات منفی فعالیت های اقتصادی بر محیط زیست و منابع طبیعی یکی از موضوعات مهم تحقیقات اقتصادی در دهه‌های اخیر است. انتشار دی اکسید کربن ناشی از سوخت‌های فسیلی در بخش‌های مختلف صنایع، نیروگاه‌ها، حمل و نقل و حتی بخش خانگی بعنوان یکی از محصولات جانبی فعالیت‌های اقتصادی، امروزه بعنوان عامل اصلی تخریب محیط زیست شناخته شده است.این تحقیق با بسط مدل فضایی سولوی سبز و با استفاده از مدل پانل فضایی پویا (DSM) تاثیر عوامل جمعیت، شهرنشینی، سهم صنعت در تولید ناخالص داخلی، درجه باز بودن تجاری، دموکراسی و سرمایه گذاری فیزیکی برانتشار گاز دی اکسید کربن در کشورهای منا ، طی سال‌های 2004 تا2020 را بررسی می‌کند. نتایج برآوردها حاکی است که رشد جمعیت، رشد شهرنشینی، سهم صنعت در تولید ناخالص داخلی و درجه باز بودن تجاری بر انتشار دی اکسید کربن تأثیر مثبت و معنی داری دارند. اما بین دو متغیر دموکراسی و سرمایه گزاری فیزیکی با انتشار دی اکسید کربن ،در کشورهای هدف، ارتباط معنی داری یافت نشد. از طرفی همبستگی فضایی بین مقاطع مورد تأیید قرار گرفت. همچنین همگرایی عوامل مؤثر بر انتشار دی اکسید کربن در دوره مورد بررسی تأیید شد یعنی کشورها در جهت کاهش انتشار دی اکسید کربن در دوره تحقیق حرکت نموده اند.