مؤلفه های رئالیسم جادویی در رمان «تقریر میلیس» اثر ربیع جابر

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشگاه اصفهان

2 استاد زبان و ادبیات عربی، دانشگاه اصفهان

3 استادیار زبان و ادبیات عربی، دانشگاه اصفهان

doi
10.29252/mcal.2019.1285
چکیده

گونه­های داستان­نویسی نوین در غرب، در ادبیات داستانی امروز عربی نمود چشمگیری داشته است. از جملة آن­ها، «رئالیسم جادویی» است. رئالیسم جادویی بر گونه­ای از روایت رئالیستی اطلاق می­گردد که از یک سو به یک داستان واقع­گرا شباهت دارد؛ از سویی دیگر، وقوع رویدادهایی شگفت، اثر را از گسترة واقع­گرایی خارج می­سازد. بنابراین، رئالیسم جادویی، روایتی واقع­گراست که در بافتی سحرآمیز و جادویی رخ می­دهد. ربیع جابر، رمان­نویس معاصر لبنانی، از معروف­ترین نویسندگان ادبیات عربی است که این نوع داستانی در آثارش تأثیر فراوان داشته است. رمان تقریر میلیس که به روایت جنگ داخلی لبنان و ریشه­های اجتماعی، سیاسی و روانی آن می­پردازد؛ یکی از شاخص­ترین آثار داستانی ربیع جابر در حوزة رئالیسم جادویی است. در این پژوهش، پس از تعریف و تبیین مفاهیم رئالیسم جادویی، رمان «تقریر میلیس» ربیع جابر با روش توصیفی-تحلیلی، بر اساس مؤلفه­های این گونة داستانی تحلیل گردیده و تأثیر این شگردها بر فرم و محتوای رمان مشخص شده است. نتایج به دست آمده از تحقیق حاکی از آن است که جابر در این رمان از تمهیدها و تکنیک­های گوناگونی چون بزرگ‌نمایی واقعیت، دهشت و توجیه­ناپذیری برخی وقایع، راوی­های مرده، آفرینش جهان­های بدیل و غیر‌عقلانی، خموشی نویسنده و توصیفات اکسپرسیونیستی در آفرینش اثر خود بهره گرفته است تا تلخ‌ترین زوایای حیات اجتماعی را برای خواننده نمایان سازد.