فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر به‌منظور بررسی منشأ احتمالی آلودگی حاصل از عناصر کمیاب و تعیین ویژگی‌های هیدروشیمیایی منابع آب موجود در محدوده معدن مس مزرعه اهر انجام شد. به‌منظور دستیابی به اهداف پژوهش در منطقه موردمطالعه، اقدام به نمونه‌برداری ماهانه از منابع آب منطقه گردید. پارامترهای اندازه‌گیری شده شامل pH، هدایت الکتریکی، عناصر اصلی، فرعی و کمیاب بود. نتایج حاصل از تجزیه شیمیایی عناصر، غلظت بیش‌ازحد مجاز شرب عناصر کادمیم، سرب و کبالت را نشان داد و همچنین نمودارهای پایپر و استیف وجود دو تیپ بیکربناته و سولفاته آب منطقه را نشان داد که مطابق با سازندها و شرایط زمین‌شناسی منطقه بود. یافته‌های حاصل از آنالیزهای آماری چند متغیره تحلیل عاملی نیز 4 گروه عاملی را در کیفیت منابع آب منطقه معدن مس مزرعه اهر مؤثر نشان دادند. عامل دوم و سوم زمین‌زاد و عامل اول و چهارم متأثر از هر دو عامل زمین‌زاد و انسان‌زاد است. به‌طور کل اکثریت عناصر کمیاب موجود در منابع آبی متأثر از سازندها و اندرکنش آب-سنگ است. برای دسته‌بندی داده‌های هیدروشیمیایی از روش خوشه‌بندی مرتبه‌ای استفاده شد. میزان EC⸲ سولفات و کلسیم در خوشه اول بسیار بیشتر از خوشه دوم بود که نشان از انحلال کانی‌های سولفیدی منطقه است.