تبیین معیارهای ارتقاء حس دلبستگی به مکان با رویکرد برنامه ریزی طراحی محور (شهر پرند)
نویسندگان
1 دانشیارگروه شهرسازی، دانشکدۀ عمران، هنر و معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
2 پژوهشگر دکتری شهرسازی ، دانشکده عمران، هنر و معماری ، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران.
3 استاد گروه شهرسازی ، دانشکده عمران ، هنر و معماری ، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران ، ایران.
doi
10.22034/uep.2022.365320.1287چکیده
حس دلبستگی به مکان به عنوان زنجیرهای میان افراد و محیطهای معنادار است که مبنای تعامل عاطفی مثبت انسان با فضاست که به عنوان بعد مهمی در بهبود کیفیت زندگی شهری است. از طرفی، برنامهریزی طراحیمحور نیز به عنوان رویکردی میانی بین برنامهریزی و طراحی به عنوان تفکری کیفیتگرا به دنبال پاسخگویی به مسائل کیفی موجود در شهر است. بنابراین، مسئله تحقیق، رسوخ مباحث کیفی در مقیاسهای کلان است. هدف از این مطالعه، تبیین معیارهای ارتقای حس دلبستگی به مکان با تأکید بر رویکرد برنامهریزی طراحیمحور در شهر جدید پرند که دارای جاذبههای تاریخیـ فرهنگی و طبیعی و موقعیت استقراری مناسب است. روش این پژوهش، آمیخته اکتشافی است که پس از بررسی مبانی نظری و پیشینۀ پژوهش و تجزیهوتحلیل کیفی سوابق موضوعی، از روش تحلیل محتوای استقرایی و روش کدگذاری در بخش کیفی استفاده شد. در بخش کمی پس از توزیع 394 پرسشنامه، از روش آمار توصیفی و استنباطی با نرمافزارهای SPSS و PLS و آزمونهای کولموگروفـ اسمیرنف و رگرسیون و همبستگی استفاده شد. با توجه به نتایج آزمون، بین کلیۀ متغیرهای پژوهش، همبستگی وجود دارد. فرضیات اصلی پژوهش بیان میکنند که سه عامل هویت مکان، وابستگی به مکان و عوامل برنامهریزی طراحی محور بر ارتقای حس دلبستگی به مکان تأثیر مثبت و معناداری دارند. با آزمون فرضیه میتوان اظهار داشت که با ارتقای مؤلفههای محیطیـ زمینهای، احساسیـ عاطفی، اجتماعیـ مشارکتی، کالبدی، فرهنگیـ اعتقادی، شناختیـ ادراکی، طراحی و برنامه ریزی، حس دلبستگی به مکان در شهر پرند ارتقای پیدا می کند.
