فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

خشک‌سالی یکی از عوامل مؤثر در مهاجرت‌های اکولوژیکی به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک می‌باشد. در این مقاله منطقه شمالغرب کشور (استان‌های آذربایجان شرقی، غربی و اردبیل) جهت بررسی رابطه بین خشک‌سالی اقلیمی و مهاجرت انتخاب شد. بدین منظور از شاخص استاندارد بارش برای پایش خشک‌سالی در منطقه مورد مطالعه استفاده شد. مقادیر شاخص استاندارد بارش برای یک دوره 30 ساله و با استفاده از داده‌های 12 ایستگاه سینوپتیک محاسبه گردید. سپس منطقه مورد مطالعه با بهره‌گیری از داده‌های حاصل در محیط سیستم اطلاعات جغرافیایی پهنه‌بندی شد. شاخص میزان خالص مهاجرت نیز برای سه دهه اخیر، محاسبه شد. برای بررسی رابطه خشکسالی و مهاجرت از رگرسیون وزنی جغرافیایی در محیط سیستم اطلاعات جغرافیایی استفاده گردید. نتایج پایش خشک‌سالی نشان داد که الگوی مکانی فراوانی رخداد خشک‌سالی عموماً از جنوب غرب به سمت سایر جهات جغرافیایی به‌ویژه مناطق شرقی و شمال شرق منطقه مورد مطالعه گسترش دارد. تحلیل موازنه مهاجرتی نیز نشان داد که در دوره مورد بررسی اکثر شهرستان‌های منطقه مورد مطالعه (حدود 75 درصد) از موازنه مهاجرتی منفی برخوردار بوده‌اند. در نهایت نتایج کلی تحلیل رگرسیون وزنی جغرافیایی نشان از وجود ضریب تعیین (R2) نسبتاً کم (21.5 درصد) در بین متغیر مستقل و وابسته است.