مطالعات گردشگری روستایی در ایران: ارایهی تحلیلی اسنادی از مقالات انتشاریافتهی فارسی
نویسندگان
1 دانشگاه تهران
2 دانشگاه تهران
3 دانشگاه تهران
4 دانشگاه تهران
doi
چکیده
چکیده گردشگری پدیدهای نو شناخته میشود که از نیمهی سدهی بیستم بهتدریج همگام با گسترش آن در فضاهای روستایی وارد ادبیات علمی مطالعات روستایی شده است. این روند نخست از کشورهای توسعهیافتهی اروپایی و آمریکای شمالی آغاز گردید و در دو دههی اخیر مورد توجه پژوهشگران و مسئولان توسعهی روستایی کشورهای درحال توسعه و از جمله ایران واقع شدهاست. بررسیهای بهعملآمده در این پژوهش نشان میدهد که پیشینهی این موضوع در ایران به آغاز دههی1380 باز میگردد و در چند سال گذشته رشد قابل ملاحظهای در محافل علمی-دانشگاهی یافته است. این پژوهش با روش اسنادی بهطور خاص، سوابق مطالعاتی گردشگری روستایی در حوزه نشریات علمی-پژوهشی کشور را تجزیه و تحلیل میکند و با طرح پرسش های کلیدی، چه چیزی یا چه موضوعی؟ چرا یا چه مسالهای؟ کِی یا چه زمانی؟ در کجا؟ چه کسانی و با چه تخصصی؟ در پی شناخت و تحلیل ویژگیهای کلی حاکم بر مطالعات گردشگری روستایی است. یافتهها بیانگر 136 اثر علمی- پژوهشی چاپشده در مجلات علمی-پژوهشی کشور تا پایان تیرماه 1392 است و بیشترین پژوهشها در استانهای تهران و مازندران انجام شده است. مجموعهی مطالعات انجام شده قابل تقسیم به پنج محور برنامهریزی و توسعهیگردشگری، آثار و پیامدهای گردشگری، ارزشگذاری اقتصادی گردشگری، تحلیل گسترش جغرافیایی و سنجش پایداری گردشگری است. 66.17 درصد از کل مطالعات انجام شده دارای روششناسی کمّی است. مهمترین اشکال مطالعه شده شامل گردشگری خانههای دوم و طبیعتگردی میشود.