نقش تنگه هرمز در قدرت ملی جمهوری اسالمی ایران

نویسندگان

1 کارشناس ارشد جغرافیای نظامی دانشگاه جامع امام حسین(ع)

2 دانشجوی دکتری روابط بین الملل و پژوهشگر دانشگاه جامع امام حسین(ع)

doi
چکیده

قدرت ملی به مجموعه تواناییهای مادی و معنوی گفته میشودکه در قلمرو یک واحد جغرافیایی سیاسی به نام کشور یا دولت وجود دارد. از جمله تواناییهای مادی، پدیدههای طبیعی به نام تنگههاو آبراههای بینالمللیهستند که به عنوان یک موقعیت استراتژیک هم در استراتژیهای نظامی بری و بحری و هم در قدرت ملی و سیاست خارجی کشورها تأثیرگذارند. یکی از مهمترین آبراهههای جهان، تنگه هرمز نام دارد که اهمیت خود را مدیون خلیج فارس است. خلیج فارس به علت وجود چهار عامل موقعیت جغرافیایی (راهبردی)، بازار ورود و مصرف کاالو تجهیزات نظامی، وجود ذخایر عظیم نفت و گاز و نقش فرهنگی و ایدئولوژیکی، همواره مورد توجه قدرتهای فرامنطقهای قرار داشته است. این تنگه تنها راه تنفسی خلیج فارس و اغلب کشورهای حاشیه آن برای دسترسی به آبهای آزاد شناخته میشود.  مقاله پیش رو با بهرهگیریاز روش تحقیق توصیفی تحلیلیو گردآوری اطالعات از طریق اسنادی به دنبال پاسخگویی به این سؤال اصلی است که تنگه هرمز چه نقشی در قدرت ملی جمهوری اسالمی ایران دارد؟ نتایج این تحقیق نشان میدهد تنگه هرمز با برخورداری از ظرفیتهای ژئوپلیتیکی، ژئواکونومیکی و ژئواستراتژیکی بیبدیلخود در ارتقای قدرت ملی، منزلت و وزن ژئوپلیتیکی جمهوری اسالمی ایران بسیار نقش دارد