تحولات بازار بورس در سال 1399 و تأثیر آن بر امنیت اقتصادی و ملی
نویسندگان
1 استادیار، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران.
2 کارشناسی ارشد، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران.
3 استادیار، پژوهشکده امنیت داخلی، پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران.
doi
چکیده
تحولات ناگهانی در افزایش و کاهشهای شاخصهای بازار بورس ایران در اواخر سال 1398 و نیمه اول سال 1399 از عمدهترین دگرگونیهای اقتصادی است که اثراتی ماندگار بر ذهنیت تاریخی ایرانیان باقی گذارده است و میتوانست تعمیقِ نارضایتیهای سیاسی و بروز برخی ناامنی در سطوح مختلف را در پی بیاورد. در این چارچوب، پژوهش حاضر بر تببین و توضیحِ این پرسش متمرکز شده است که چه ارتباطی بین تحولات بازار سرمایه در سال1399 با اوضاع امنیتی کشور وجود دارد؟ در این رابطه، عمدهترین فرض احتمالی اینگونه به نظر میرسد که هر چقدر روند کلی بازار سرمایه به سمت بهبود و تقویت شاخصهای مالی آن پیش برود، تأثیرش بر اوضاع امنیت ملی و اقتصادی بهصورت سازنده بروز خواهد کرد.این پرسش و فرضیه با استفاده از روش کیفی تحلیل مضمون و با کمک نرمافزار Maxqda بررسی شدهاند. یافتههای پژوهش، افزایش تمایل مردم برای فعالیت و کسب سود در بورس، تأثیرپذیری عمیق امنیت ملی ایران از وضع اقتصادیِ متأثر از بورس، تأثیرگذاریِ عمیقِ مداخله غیرضروی و بیش از حد دولت بر ناکارآمدی بازار بورس و وضع اقتصادی، ضرورت فوری شفافسازیِ عملکرد بازار بورس، تأثیرگذاری گسترده رانتهای مالی بر بازار بورس، فقدان تخصص و آگاهیِ لازم فعالان خرد و متوسطِ بازار بورس درباره نحوه فعالیت در بازار بورس، کاهش سطح اعتماد عمومی به بورس، تضعیف اعتماد سیاسی به دولت و نهایتاً تشدید و حتی فراهمسازیِ زمینههای بروز جنبشهای اجتماعی و سیاسیِ اعتراضی را نشان داده است.