تأثیر فرم شهری در تولید سفرهای خودرو مبنا با تأکید بر توسعه شهر کم کربن مطالعه موردی: نواحی ترافیکی شهر زنجان
نویسندگان
1 گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
2 گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
3 گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
doi
10.22034/jsc.2020.198216.1102چکیده
سفرهای خودرو مبنا از مهمترین عوامل آلودگی هوای شهرهای ایران میباشد. در این راستا، سیاستهای مختلفی برای کاهش آلودگی هوای شهرها اتخاذ گردیده که عمدتاً عاری از هرگونه برنامهریزی فضایی میباشند. در نظریاتی همچون شهر کم کربن، کاهش آلودگی هوا از طریق برنامهریزیهای فضایی همچون تغییر در فرم شهری جهت کاهش سفرهای خودرو مبنا مدنظر میباشد. سفرهای خودرو مبنا در شهر زنجان، مسئله تولید گازهای گلخانهای را به معضل بزرگی در این شهر تبدیل کرده است؛ معضلی که با برنامهریزی فضایی و تأکید بر ساختارهای فرم شهری، قابل تعدیل میباشد بنابراین در این مقاله به بررسی تأثیر فرم شهری در تولید سفرهای خودرو مبنا، با استفاده از روشهای آمار فضایی پرداختهشده است. جهت نیل به این هدف، چنین فرض شده است که عناصر فرم شهری همچون ترکیب کاربریها، دارای بیشترین نقش در تولید سفرهای خودرو مبنا میباشند؛ نوع تحقق در این مقاله کاربردی بوده و روش بررسی آن توصیفی-تحلیلی و همبستگی میباشد. نتایج حاصل از بهکارگیری روش موران نشان میدهد که معیارهای بهکاررفته دارای خودهمبستگی مکانی میباشند و استفاده از روش رگرسیون وزنی جغرافیایی جهت تحلیل ارتباط مندی متغیرها بسیار مفید میباشد. نتایج حاصل از رگرسیون وزنی جغرافیایی نشان میدهد که معیار تراکم جمعیتی با ضریب اهمیت 0.31 دارای کمترین اهمیت در الگوی سفر شهری بوده و معیار ترکیب کاربریها و تراکم خیابانها به ترتیب با ضریب اهمیت 0.46 و 0.49 دارای بیشترین اهمیت در الگوی سفر شهری میباشند. بر این اساس میتوان چنین نتیجه گرفت که معیارهای فرم شهری دارای تأثیر بیشتری در تولید سفرهای خودرو مبنا شهری میباشند و باید بیشتر موردتوجه مدیران و برنامهریزان شهری قرار گیرد