نقش و تاثیر مؤلفه‌های رژیم نهادی و انگیزشی اقتصادی بر شاخص اقتصاد دانش‌بنیان در صنعت دفاعی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت راهبردی دانش، دانشکده مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، ، تهران، ایران.

2 کارشناسی اقتصاد، دانشکده اقتصاد، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
چکیده

طبق روش­شناسی بانک جهانی، چهار حوزه رژیم نهادی و انگیزشی اقتصادی، آموزش و منابع انسانی، نوآوری و زیرساخت اطلاعاتی و ارتباطاتی به­عنوان مهم­ترین عوامل موثر بر دانش­بنیان شدن اقتصاد مطرح می­شود. صنعت دفاعی به­عنوان یکی از مهم­ترین صنایع فعال در پیش­برد اقتصاد کشور از این موضوع مستثنی نیست. به­نظر برخی محققان، مؤلفه­های رژیم نهادی و انگیزشی اقتصادی نسبت به مؤلفه­های سایر حوزه­ها نقش موثرتری در دانش­بنیان شدن اقتصاد دارند. در صنعت دفاعی (که معمولاً پیشگام در تولید علم و نوآوری است) شاید نقش و اهمیت مؤلفه­های رژیم نهادی و انگیزشی اقتصادی بیشتر هم باشد. بر این اساس، در پژوهش حاضر، ابتدا حوزه­های موثر در اقتصاد دانش­بنیان مطرح می­شود و در ادامه، مؤلفه­های موثر بر رژیم نهادی و انگیزشی اقتصادی در صنعت دفاعی مورد شناسایی قرار می­گیرد. با استفاده از روش تحقیق پیمایشی و توزیع پرسشنامه، از نظرات 73 نفر از خبرگان و فعالین حوزه اقتصاد دفاعی بهره­مند شده و با استفاده از روش­های آماری ناپارامتریک مهم­ترین مولفه­ها مشخص شده و هریک از این مولفه­ها رتبه­بندی می­شوند. نتایج بدست‌آمده نشان داد که، به­ترتیب میزان صادرات در حوزه دفاعی، سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در صنعت دفاع و تجاری‌سازی نتایج تحقیق و توسعه صنعت دفاعی مهم­ترین و موثرترین مولفه­ها در حوزه رژیم نهادی و انگیزشی اقتصادی هستند.